نسخه
PDF
شماره ۵۶۸۷ - ۱۶ شهريور ۱۳۸۷ - - ۶ سپتامبر ۲۰۰۸ 
بين الملل
فهرست صفحه ها
صفحه اول
رويدادهاى داخلى
اقتصادى
سينمايى
بين الملل
آيينه هنر
حوادث
اجتماعى
ورزشى
صفحه آخر
نگاهى به مسير پيشرفت ازبكستان
100605.jpg
100554.jpg
ازبكستان از زمان كسب استقلال خود، توجه بيشترى را به بهبود نظام آموزشى، افزايش كيفيت تا حد استانداردهاى جهانى مبذول مى دارد. اين بطور اتفاقى نيست كه يكى از نخستين قوانين جارى كشور قانون «درباره آموزش و پرورش» بوده است. به گزارش ايراس برنامه ملى آموزش كادرها، سند يگانه از نوع خود، به طور موفقيت آميزى براى بيش از ده سال، بكار گرفته شده است. در سايه آن آموزش در مؤسسات آموزش عالى ازبكستان بطور مستمر در حال بهبودى است. در اين، توجه ژرفى به شكل دهى به شخصيت خلاق متخصصانى مى شود كه توانايى يادگيرى و كوشش براى نوسازى و نيز توانايى خلاق از ميان جريانهاى طوفانى اطلاعات را دارا هستند. ازبكستان براى تمامى سطوح علمى دانش   جوانان، كارهاى زيادى براى نوسازى استانداردهاى آموزش دولتى تدريس دانشجويان انجام داده كه بدنبال مدرك ليسانس و فوق ليسانس و نيز كتابهاى درسى هستند. مورد آخر شامل روشهاى خودآموزى و انجام كار علمى و تحقيقى بر روى كارهاى جدى است. دانشمندان فرهنگستان علوم ازبكستان در اين كار مهم شركت دارند. آنها همچنين در انجام كارهاى علمى و تعليم و تربيتى دانشجويان فوق ليسانس، پايان نامه هاى آنان و كارهاى صلاحيت نهايى آنها فعاليت مى كنند. در سايه اين مهم، كيفيت نوين تعليم و تربيت منجر به موفقيت موسسات آموزش عالى سراسرى شده است كه نيازهاى توسعه عمومى و هم اقتصادى را برآورده مى كنند و براساس دانش عميق و استوار بنا نهاده شده اند. سال ۲۰۰۸ به عنوان سال جوان در ازبكستان اعلام شده است.
حمايت از خانواده
در ميان ضرورى ترين موارد در جمهورى ازبكستان توجه ويژه به قانون حمايت خانواده و مصوبات دولتى درباره ميزانهاى تامين براى تامين منافع خانواده، برنامه هاى دولت براى اصلاح حفظ تندرستى، و تعدادى اسناد ديگر است كه در كشور براى مدت تقريباً ۱۰ سال است كه اجرا مى شود. آنها هدف اصلى را دنبال مى كنند ـ مراقبت از رفاه خانواده و تربيت و پرورش نسل سالم. به عنوان نتايج اجراى اصلاحات هدفمند در عرصه هاى تامين بهداشت در كشور، مرتبط ساختن خدمات بهداشتى به انتقال تدريجى آن به درون پلى كلينيك هاى خانوادگى است. با آگاهى از تعداد جمعيت در سطح محلى، بسيارى از پلى كلينيك هاى خانوادگى داراى شعباتى هستند ـ درمانگاههاى پزشكى كه در ساختمانهاى نوساز با همه تجهيزات نوين پزشكى مستقر شده اند. براى ارتقاى بهره ورى خدمات پزشكى زنان، ازبكستان مراقبت هاى تندرستى اصول نوين كمكهاى توصيه شده از سوى سازمان جهانى بهداشت (WHO) را معرفى كرده است. ساختار بيمارستانهاى مادران بطور بنيانى از نو سازمان داده شده اند. قانون حمايت خانواده جمهورى ازبكستان توصيه هايى براى مردان و زنان جوانى كه مى خواهند ازدواج كنند پيشنهاد مى كند كه بايد آزمايشهاى پزشكى را انجام دهند. از اين رو، در همسويى با تصميمات دولتى، از آغاز سال ،۲۰۰۴ دستور كارى براى آزمايشهاى پزشكى اجبارى مردان و زنان جوان كه مى خواهند ازدواج كنند، به اجرا گذاشته شده است. طى سالهاى گذشته حدود ۴/۱ ميليون مرد و زن جوان، كه تصميم به تشكيل خانواده داشتند، از طريق آزمايشهاى پزشكى ازدواج كردند. با توجه به سطح بيمارى، همه آنها در درمانگاههاى سيار يا ثابت درمان شده اند. متخصصان طب پيشگيرى را براى بخشهاى مجزاى بيماريها اجرا مى كنند. از اينرو، طى سالهاى گذشته گروه خطرپذيرى در ميان زنان در سن بارورى فقط به حدود ۱۰ درصد كاهش يافته است. از سال ،۲۰۰۵ برنامه ملى براى پيشگيرى از كم خونى مادران و كودكان در ازبكستان بكار گرفته شده است. هم اكنون همه شركتهاى آردسازى ازبكستان كارهاى ضرورى تغليظ آرد را در طول فرايند و توليد آرد مطلوب را بكار گرفته اند. از آغاز سال ۲۰۰۲ جمهورى ازبكستان برنامه اى را انجام مى دهد كه هدف آن افزايش فرهنگ پزشكى مردم و آگاهى در حفظ تندرستى مادران و كودكان و شكل دهى روشهاى زندگى سالم است. در سالهاى ۲۰۰۶ ـ ۲۰۰۷ وزارت بهداشت ازبكستان با مشاركت يونيسف يك واكسيناسيون سراسرى عليه سرخك و مخملك براى ۱/۸ ميليون نفر از جمعيت در سنين ۱۱ تا ۲۹ نفر را انجام داده است. براى چنين منظورى، مجريان طرح ۵/۷ ميليون دلار هزينه كرده اند. به عنوان نتيجه مصرفى فناوريهاى نوين، تعداد متولدين صدمه ديده بسيار كاهش يافته است. شاخصهاى نوزادان غيرعادى ذاتى بشدت پايين رفته و ۱۴ درصد كاهش يافته، مرگ ومير كودكان، ۲۲ درصد و مرگ ومير مادران ۲۶ درصد كاهش نشان مى دهد. همه ساله ۹ ميليون كودك و نيم ميليون مادر در جهان مى ميرند. اين شاخص در ازبكستان همه ساله پايين مى رود. از اين رو، سال گذشته مقدار سرمايه گذارى جذب شده در اقتصاد ازبكستان ۲۳ درصد رشد داشت و كلاً ۹/۱۲۸۵ ميليون دلار آمريكا بود. بيش از ۷۰۰ كارخانه جديد تاسيس شده است. با مشاركت سرمايه هاى خارجى، در بازده هاى توسعه اجتماعى و اقتصاد كشور در نيمه اول سال ۲۰۰۸ ميزانهاى بكار گرفته شده برنامه سرمايه گذارى، برنامه بومى سازى صنايع، نوسازى و تجهيز فنى دوباره بخش هاى بسيار مهم اقتصاد، ۸‎/۱۹ درصد از رشد را تامين كرده اند، كه شامل رشد سرمايه گذارى مستقيم خارجى با ۲۹‎/۴ درصد است. يكصد و هشتاد وپنج مورد امكانات توليدى تاسيس شده اند.
سرمايه گذارى خارجى در ازبكستان
در سال ۲۰۰۷ مقدار جذب سرمايه گذارى مستقيم خارجى در مقايسه با سال ،۲۰۰۵ حدود ۲ برابر افزايش يافت، در حالى كه سهم آنها در ساختار حجم ناخالص جذب سرمايه هاى خارجى از ۷۳ درصد به ۷۹ درصد رشد كرده است.
تجزيه و تحليل جغرافياى درآمدهاى سرمايه گذاريهاى خارجى نشان مى دهد كه در سال ۲۰۰۷ حدود ۳/۳۶ درصد از سرمايه گذارى از كشورهاى CIS، ۹‎/۲۱ درصد از كشورهاى اروپايى و ۲/۱۸ درصد از آسياى جنوب شرقى و آسيا جذب شده است. در چارچوب برنامه سرمايه گذارى حدود ۴۰ كشور در اقتصاد ازبكستان سرمايه گذارى كرده اند. روسيه با ۳/۳۶ درصد و سويس با ۴/۱۲ درصد از كل مقدار سرمايه گذارى، در بين كشورهاى سرمايه گذار در اقتصاد ازبكستان در مرتبه بالا قرار دارند. سرمايه گذارى جذب شده از چين در مقايسه با سال ۲۰۰۶ حدود ۷/۱ برابر و ژاپن سه برابر افزايش داشته و به رقم ۳/۶۷ ميليون دلار رسيده است. مالزى، انگلستان، آلمان و تركيه نيز در ميان سرمايه گذاران بزرگ قرار دارند. وام از مؤسسات مالى هم چون IBRD، IBD، ADB سهم مهمى در پروژه هاى مالى دارا هستند. آلمان نيز يكى از كشورهايى است كه بيشترين سرمايه گذارى را در اقتصاد ازبكستان انجام داده است. حدود ۱۰۰ پروژه سرمايه گذارى با بيش از يك ميليارد يورو با مشاركت سرمايه گذاران آلمانى انجام شده است. شركتهاى امارات متحده عربى در حال برنامه ريزى براى شريك شدن در پروژه مشترك ۵‎/۳ ميليارد دلارى در ازبكستان هستند كه در سالهاى ۲۰۰۸ ـ ۲۰۱۲ انجام خواهد شد. بزرگترين بخش سرمايه گذارى ـ  ۳۸/۱ ميليارد دلارى پيش بينى شده در پروژه هاى بخش نفت و انرژى باشد. در چارچوب همكاريهاى مالى، سازمانهاى اعتبارى امارات، اعتبارى معادل ۲۸۸ ميليون دلار براى اجراى ۳ پروژه در زمينه احياى اراضى به ازبكستان تخصيص خواهند داد. بخش هاى موردنظر براى جلب سرمايه گذارى مستقيم خارجى بطور معنادارى در حال گسترش است. فعاليت سرمايه گذارى در بخش سوخت و انرژى، ارتباطات و صنايع سبك همچنان بالاست. از اين رو در سال ۲۰۰۷ مقدار زيادى از سرمايه گذارى خارجى در بخش هاى زير تدارك ديده شده اند.
ـ بخش نفت و گاز ـ ۹/۴۳% از اعتبارات را جذب كرده است (۴۵/۵۶۵ ميليون دلار)؛
ـ نظام اطلاعاتى و مخابراتى ـ ۹/۱۶ درصد (۵۱/۲۱۷ ميليون دلار)؛
ـ بخش نساجى ـ ۸/۵ درصد (۱۰/۷۵ ميليون دلار)؛
ـ عرصه  اجتماعى ۳/۴ درصد (۸۱/۵۵ ميليون دلار)؛
ـ كشاورزى و اقتصاد آب ۴/۳ درصد (۸۵/۴۴ ميليون دلار).
در سال ۲۰۰۷ حجم سرمايه گذارى هدايت شده به بخش هاى فرآورى اقتصاد افزايش يافته است. از اينرو در سال ۲۰۰۵ بخش فرآورى فقط ۴۰ درصد از كل حجم سرمايه گذارى خارجى را شامل مى شد و بعد در سال ۲۰۰۷ به ۵۷ درصد رسيد.در عين حال، سهم سرمايه گذارى خارجى در بخش سوخت و انرژى از ۳/۱۲ درصد درسال ۲۰۰۵ به ۳/۴۵ درصد در سال ۲۰۰۷ افزايش يافت. هفتمين پروژه سرمايه گذارى در اين بخش ويژه در چارچوب برنامه براى ۲۰۰۸ بكار گرفته مى شود. براى اين سال انتظار مى رود ۶۸۹ ميليون دلار سرمايه گذارى جذب شود كه شامل ۴۹ درصد همه سرمايه گذاريهاست كه دربرگيرنده پروژه هاى توسعه ذخاير و استخراج با مشاركت شركتهاى متعدد خارجى براى تكميل كار مشترك بر روى محصولات پلى اتيلن و پلى پرولين است. تعدادى از كارخانه ها كه با مشاركت سرمايه گذارانى از آلمان، ايتاليا، كره جنوبى، تركيه، ايالات متحده، هندوستان، سنگاپور، اطريش و ديگر كشورها در حال فعاليت در بخش نساجى ازبكستان است. شركتهاى خارجى هنوز هم تمايل زيادى در توليدات نساجى بومى نشان مى دهند. در عين حال، ديگر بخش ها، ۳۵ درصد از سرمايه گذاريهاى خارجى را جذب كرده اند. براى نمونه، در سال ۲۰۰۷سهم بخش ساختمان و صنعت از مصالح ساختمانى به حدود ۵/۰ درصد از كل سرمايه گذاريهاى خارجى جذب شده را تشكيل مى دهد. دولت ازبكستان در حال بكارگيرى ابزارهايى با هدف افزايش جريان سرمايه گذارى در اين زمينه است. برنامه نوسازى و تجهيز دوباره فنى كارخانه هاى بخش تا سال ۲۰۱۱ به عنوان نتايج چنين ابزارهايى در نظر گرفته شده است. ادغام در اقتصاد جهانى و تضمين اعتماد سرمايه گذاران خارجى بدون خلق شرايط قانونى مناسب امكان پذير نيست. در اين مرحله از توسعه اقتصاد، جريان سرمايه بايد با ضمانت هاى دولتى در شكل موافقت نامه هاى بين دولتى و بين المللى، تضمين گردد. هرچند، سرمايه گذاران بر اين باورند كه مهم تر از همه، تضمين دوره ثبات و پايدارى اصلاحات اقتصادى در ازبكستان است. از اينرو در سالهاى ۲۰۰۵ ـ ،۲۰۰۷حدود ۳۱ لايحه قانونى كه فعاليت سرمايه گذارى مستقيم خارجى را تنظيم مى كنند، قابل ذكرند. در فوريه ۲۰۰۷ آژانس «اوزاينفواينوست» براى پشتيبانى اطلاعاتى و پيشرفت سرمايه گذاريهاى خارجى با ابتكار رئيس جمهور ازبكستان تاسيس شده است.