نسخه
PDF
شماره ۵۶۹۰ - ۱۹ شهريور ۱۳۸۷ - - ۹ سپتامبر ۲۰۰۸ 
گردشگرى
فهرست صفحه ها
صفحه اول
رويدادهاى داخلى
اقتصادى
سينمايى
گردشگرى
بين الملل
آيينه هنر
حوادث
اجتماعى
ورزشى
صفحه آخر
آب انبار ها؛ مركز آبادى ها و محله ها
100968.jpg
شرايط اقليمى  خشك و نيمه خشك بخش عمده اى از ايران، تاثير ژرف و بنيادى در خلق پديده هاى گوناگون معمارى اين سرزمين گذاشته است. ايرانيان در كنار ساخت قنات ها و سدها، به ذخيره سازى آب هاى فراوان زمستانى براى به مصرف رساندن آنها در فصل هاى گرم سال نيز توجه داشته اند و براى تحقق اين مساله، «آب انبار» را بنيان گذاشته اند. به گزارش وب سايت كوير هاى ايران ،آب انبارها در بافت شهرهاى حاشيه كوير، مركز بسيارى از آبادى ها و شهرك ها و محله ها بوده اند و در بسيارى از محله ها بزرگ ترين و چشمگيرترين واحد معمارى به شمار مى روند. فن ساختمان و شيوه معمارى در ساختمان آب انبارها داراى اعتبار خاصى است؛ چرا كه سازندگان اين واحدها با دقت و نكته سنجى بسيار، به مسايل عمده اى چون ميزان فشار آب بر كف و سطح آب انبار، مساله اندود داخل بنا، تهويه، تصفيه و جلوگيرى از آلودگى آب، توجه كامل داشته اند. هنر تزيين نماى خارجى اين آب انبارها، به خصوص سردر ورودى آنها و در برخى از موارد، انتخاب اشعار جالبى براى كتيبه بالاى سردر، همگى نشان دهنده آن است كه اين بناها با بسيارى از ويژگى ها و روحيات ساكنان پيرامون خود، ارتباط نزديك و مستحكمى  داشته اند.
* دلايل جمع آورى و نگه دارى آب در آب انبارها:
الف) تبخير شدن آب در اثر تماس مستقيم با گرماى خورشيد و جريان هوا
ب) فاسد شدن آب در هواى آزاد
ج) گرم شدن آب به علت تابش نور خورشيد
* انواع آب انبارها از نظر نوع عملكرد و اركان:
.۱ آب انبارهاى خصوصى: اين آب انبارها در خانه هاى شهرى و يا روستايى، عموما در زير ساختمان يا در زير سطح حياط ساخته مى شوند. مخازن اين آب انبارها معمولا مكعب يا مستطيل هستند و سقفى مسطح يا گهواره اى دارند. در اين نوع آب انبارها اگر مخزن زير حياط خانه ساخته مى شده، برداشت آب از آنها با دلو و از راه دريچه اى كه در سقف يا نزديك به سقف بوده، به وسيله تلمبه دستى انجام مى گرفته است. اما چنان چه مخزن در زير قسمت مسكونى ساخته مى شد معمولا دسترسى به آب از طريق پاشير صورت مى گرفت. اين مخازن، عمدتا يك هواكش يا بادگير براى تهويه دارند كه تا بام خانه امتداد مى يابد. گنجايش برخى از اين آب انبارها براى تامين مصرفى سه تا چهار سال يك خانه، كافى است.
.۲ آب انبارهاى عمومى: اين آب انبارها اكثرا بناهاى بزرگ و چشمگيرى هستند و سازندگان آنها حكام و اعيان يا مردان نيكوكار محلى بوده اند كه هزينه ساخت آنها را از بيت المال يا از اموال خويش مى پرداخته اند.
الف) آب انبارهاى شهرى: معمولا در مراكز محله ها و در كنار امكان مذهبى، آموزشى، رفاهى و تجارى ساخته مى شدند. نمونه هاى بازمانده از اين آب انبارها نشان مى دهد كه آنها نسبت به انواع ديگر داراى ظرفيت بيشترى بوده و مى توانستند نياز محلات پرجمعيت شهرى را براى ماه ها تامين كنند. از جمله معروفترين اين آب انبارها در تهران مى توان به: «سيد اسماعيل، صاحب ايوان، بابا نوذر، يوزباش، سيد ولى، امامزاده يحيى، رضا قلى خان، چهل تن و كوچه غريبان. در سمنان آب انبار قلى و سرخه، در قزوين آب انبارهاى حاج كاظم و سردار بزرگ، در مشهد آب انبارهاى حوض لقمان، حوض ميرزا ناظر، بالا كوچه و چهل پايه و در كاشان آب انبار سيدحسين دخان، اشاره كرد.
ب) آب انبارهاى روستايى: عموما در ميدان هاى مركزى روستاها ساخته مى شدند. اين آب انبارها معمارى بسيار ساده اى داشتند و از مصالح موجود در محل و بيشتر بدون تزيينات و پيرايه ها، شكل مى گرفتند. از نمونه هاى شناخته شده اين آب انبارها مى توان به آب انبار حاج سيدحسين در آبادى خنك (خونك) و آب انبار دو راه در آبادى در رحمت آباد استان يزد اشاره كرد.
ج) آب انبارهاى قلعه اى: اين آب انبارها بسيار ساده و اغلب به صورت حوض هاى سرپوشيده اند. مخزن آنها نسبتا كوچك و عميق است و به شكل چاهى سريع در قسمت مركزى آب انبار ساخته مى شده است. برخى از آنها به نحوى با مجموعه بناهاى قلعه تركيب شده اند كه بتوانند آب باران كه روى بام ها و صحن قلعه روان مى شود، جمع آورى و ذخيره كنند.
د) آب انبارهاى ميان راهى: اين آب انبارها معمولا در مسير جاده هاى كاروان رو و در كنار كاروانسراها شكل مى گرفتند. آنها مخازن استوانه اى و پوشش گنبدى دارند و برخى نيز اطاق و كلاه فرنگى هايى براى استراحت مسافران و خواندن نماز دارند.
از نمونه آب انبارهاى ميان راهى مى توان به آب انبارهاى حوض بلند وزير بر سر راه يزد به مشهد و آب انبار حاج حسين معمار در جاده يزد به تهران، اشاره كرد.
ه) آب انبارهاى بيابانى: معمولا در بيابان هاى خشك و به منظور سيراب كردن دام ها ساخته مى شدند.
مخازن اين آب انبارها معمولا چهارگوش ساخته مى شده و ديوارهاى شان حدود دو متر بالاتر از سطح زمين بوده است.
متروى اصفهان از چهارباغ عبور نخواهد كرد
معاون ميراث فرهنگى سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى تأكيد كرد: مطمئنا مترو اصفهان از چهارباغ عبور نكرده و عبور هم نخواهد كرد و اكنون بحث نحوه عبور مترو از مجاورت سى وسه پل مطرح است. فريبرز دولت آبادى در گفتگو با ايسنا، درباره مسايل مربوط به عبور مترو از زير خيابان چهارباغ اصفهان، توضيح داد: اتفاق خوبى كه در اين باره افتاد و اكنون در سازمان ادامه دارد، تجهيز سازمان به يك حوزه فرابخشى بود؛ مدت ها بود كه مى گفتيم، مترو از چهارباغ عبور نكند، زيرا ممكن است به آثار تاريخى آسيب برساند. درحالى كه جزييات آسيب رسانى مشخص نبود و اين كه در چه عمقى آسيب وارد مى شود. در واقع، به لحاظ علمى اين مسأله بايد تقويت و ثابت مى شد. وى بيان كرد: با همكارى سازمان نظام مهندسى و دانشگاه صنعتى اصفهان يك گروه حدود ۲۰ نفره را از استادان رشته هاى مختلف مانند زمين شناسى و مهندسى خاك تشكيل داديم. اين گروه تحليل كرد كه عبور مترو از زير چهارباغ نه تنها براى آثار خطر دارد، بلكه حتى بهترين گزينه اقتصادى يا ترافيكى هم نيست. اين مسأله اى بود كه سازمان ميراث فرهنگى به تنهايى نمى توانست آن را ثابت كند و اين نوع ورود و بررسى گروهى بود كه مسير مترو را از چهارباغ به شمس آبادى منتقل كرد. او با اشاره به اين كه متن مصوبه شوراى عالى ترافيك اين است كه مترو از زير چهارباغ عبور نكند، به شايعه هايى كه درباره عبور مترو از زير چهارباغ مطرح شده اند، اشاره و اظهار كرد: پس از شنيدن اين شايعه ها و مكاتبه با وزير كشور و استاندار اصفهان، استاندار به قطعيت گفت كه مترو از زير چهارباغ عبور نكرده و مسير آن ، همان مسير مصوبه شوراى عالى ترافيك كشور است. معاون ميراث فرهنگى سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى تأكيد كرد: اگر بخواهند مترو را از چهارباغ عبور دهند، بايد دوباره مصوبه شوراى عالى ترافيك را تغيير دهند كه اين  كار نيز امكان پذير نيست؛ ولى اكنون مطمئن هستيم و در واقع، استاندار اين اطمينان را داده كه مترو از چهارباغ عبور نكرده است. دولت آبادى افزود: بحث ما اكنون نحوه عبور مترو از مجاورت سى وسه  پل است. براى اين كار نيز با مشاور همكارى مى كنيم كه بررسى هاى آن ها در همايش نقد مرمت ارائه شدند. در اين بررسى ها بهترين و امن ترين فاصله از پل، عمق و مشخصات فنى نحوه عبور مترو از زير سى وسه  پل با توجه به تحليل مهندسى سازه  اى، نوع ارتباط با بستر رودخانه و مسايل زيرسطحى سنجيده شده اند.
مرمت بازار تجريش ماه هاى پايانى را سپرى مى كند
با اعتبار سه ميليارد تومانى سازمان زيباسازى شهردارى تهران و نظارت سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى اين استان مرمت و ساماندهى بازار تجريش ماه هاى پايانى خود را سپرى مى كند. مسئول دفتر فنى سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى استان تهران، با بيان اين مطلب ادامه داد: اكنون درحال گذاشتن ازاره هاى سنگى ستون ها هستيم، همچنين آجركارى برخى ستون ها آغاز شده است. براى سقف بازار يك نمونه زده شده است تا براساس آن، طراحى اسكلت بندى سقف و بدنه سازى آن انجام شود و پس از آن، كار كف سازى و بدنه سازى بازار صورت مى گيرد. مهدى معمارزاده درباره زمان پايان اين پروژه، گفت: براساس پيش بينى هاى انجام شده قرار بود تا اواخر آذرماه امسال مرمت و ساماندهى بازار تجريش به پايان برسد؛ ولى با توجه به مشكلات به وجود آمده در بازار مانند مشكلات فنى و مخالفت با جاى قرار گرفتن بعضى ستون ها به دليل تأسيساتى كه بايد از آن بخش ها عبور كند، ممكن است پروژه با تأخير به پايان برسد. او همچنين درباره وضعيت ساماندهى بازار شاپور در مرحله سنگلج در خيابان وحدت اسلامى تهران، بيان كرد: به جز دو تاقچه كه فروريخته بودند و اكنون درحال مرمت آن ها هستيم و سردر آن كه قبلا ساخته شده بود، اقدام ديگرى براى بازار انجام نشده است.به گزارش ايسنا،كارشناس دفتر فنى سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى استان تهران تأكيد كرد: بايد براى ساماندهى بازار شاپور كارى انجام شود؛ ولى به دليل آن كه كسبه درحال استفاده از بازار هستند، آن ها نيز بايد در مرمت و ساماندهى مشاركت كنند. البته در مكاتبه هاى پيشين كه درخواست مشاركت را از آن ها داشتيم، متأسفانه هنوز اقدامى انجام نداده اند.
بازسازى مجموعه بازار چهار سوق اردكان
100950.jpg
پروژه مرمت مجموعه بازار چهار سوق(زرين) اردكان استان يزد توسط سازمان ميراث فرهنگى،صنايع دستى و گردشگرى استان به بهره بردارى رسيد. به گزارش ميراث آريا، مرمت اين پروژه كه يك سال طول كشيده است،شامل محوطه سازى، كف سازى، جداره سازى، بدنه سازى، نور پردازى و ايجاد كانال تاسيسات و نيز مرمت آب انبار اين بازار و ديوارهاى بيرونى مسجد جامع و همچنين احياى كوچه هاى منتهى به بازار است. هدف از مرمت و باز پيرايى مجموعه بازار زرين اردكان كه قدمت آن به دوره قاجار مى رسد حفاظت پويا و جلوگيرى از تخريب و توجه به حيات اجتماعى است. تهيه مصالح و نظارت بر اجراى اين پروژه با صرف هزينه اى بيش از ۷۵ ميليون تومان از سوى اين سازمان و اجراى اين پروژه توسط سازمان بهسازى و نوسازى شهردارى اردكان با صرف هزينه ۱۰۰ ميليون تومان اعمال شده است. مجموعه بازار چهار سوق به همراه مسجد حاج محمد حسين در تاريخ ۳۰ فروردين ماه ۱۳۵۳ به شماره ۱۶۲۸ به ثبت ملى رسيده است و شامل: بازار زرين، آب انبار رباط، حمام زنانه و مردانه و مسجد جامع است.
احياى۶۰ پروژه از موقوفات كشور
مدير عامل صندوق عمران موقوفات كشور از احياء، بازسازى، بهسازى و ساخت ۶۰ پروژه موقوفات كشور خبر داد. به گزارش روابط عمومى و امور بين الملل سازمان اوقاف و امور خيريه «سيد هادى طباطبائى» با بيان اينكه وظيفه صندوق احياى موقوفات، اجراى كارهاى عمرانى و به درآمد رسانى موقوفات است، افزود:« علاوه بر پروژه هاى فوق، هم اكنون اين صندوق در حال برنامه ريزى براى احياء ۱۶۰ پروژه ديگر در سطح كشور است.» وى افزود: «اين پروژه ها شامل احياى زمينهاى مخروبه، موقوفه هاى مستهلك، توسعه و بازسازى امامزاده ها، ساخت و ساز و مشاركت در پروژه هاى عمرانى، مسكونى و تجارى است.» طباطبائى خاطر نشان كرد: « درآمد حاصله از پروژه مشاركتى زير نظر نماينده ولى فقيه و سرپرست سازمان اوقاف و امور خيريه صرف احياى موقوفات و بقاع متبركه كشور مى شود.»
آموزش صنايع دستى در دانشگاه جامع علمى كاربردى
100965.jpg
معاون صنايع دستى و هنرهاى سنتى استان گيلان از مذاكرات نهايى اين معاونت با دانشگاه جامع علمى كاربردى استان در خصوص آموزش آكادميك رشته هاى صنايع دستى خبر داد. ساسان قاسمى با اعلام اين خبر گفت: در مذاكرات انجام شده با رئيس دانشگاه علمى كاربردى استان گيلان مبنا بر آموزش پودمانى اين رشته ها گذاشته شد. وى با اشاره به اينكه سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى استان كميته نياز سنجى براى آموزش رشته هاى مرتبط با اين سازمان را بر همين اساس راه اندازى مى كند، اظهار داشت: مجموعه اى از كارشناسان و مديران سازمانى نسبت به اولويت بندى رشته ها در مراكز آموزش عالى تصميم گيرى مى كنند. به گزارش ميراث آريا، معاون صنايع دستى و هنرهاى سنتى گيلان ادامه داد: مزيت دار بودن رشته هاى مورد تدريس و برخوردارى استان از استادان مجرب در اين رشته ها اولويت هاى ديگرى است كه در بحث آموزش دانشگاهى رشته هاى مختلف در نظر گرفته مى شود. قاسمى تصريح كرد: با توجه به مذاكرات انجام شده و تصميمات موثرى كه در خصوص راه اندازى كميته نيازسنجى انجام مى شود اميدواريم كه تا آبان ماه جارى آموزش پودمانى اين رشته ها به دفترچه متقاضيان دانشگاه جامع علمى كابردى راه يابد. وى با بيان اينكه امكان آموزش مستقيم كارشناسى اين رشته ها از طريق اين دانشگاه در حال حاضر وجود ندارد، افزود: با توجه به برنامه ريزى هاى صورت گرفته آموزش رشته ها در مرحله اول تا مقطع كارشناسى و در سال هاى آينده در مقطع كاردانى به كارشناسى صورت مى گيرد. ساسان قاسمى خاطرنشان كرد: معاونت صنايع دستى و هنرهاى سنتى قصد دارد در آينده مذاكراتى را نيز با ساير مراكز آموزش عالى استان چون جهاد دانشگاهى آغاز كند.
گردشگرى سلامت پرهزينه ترين نوع گردشگرى
آمار به دست آمده از ميزان هزينه هاى پرداخت شده در بخش گردشگرى سلامت در سال ،۲۰۰۷ حاكى از آن است، اين بخش از صنعت گردشگرى تقاضاى بيشترى داشته و بيشترين مخارج را به خود اختصاص داده است. به گزارش ميراث آريا، علاقه گردشگران بيمار كشورهاى ثروتمند اروپايى و آمريكايى براى مسافرت هاى پزشكى برون مرزى در چند سال اخير باعث سرازير شدن هزينه هاى فراوانى از جانب آنها به سوى كشورهاى مقصد شده است. كارشناسان معتقدند ارزان بودن هزينه هاى جراحى در كشورهاى در حال توسعه آسيايى و آمريكاى لاتين نسبت به كشورهاى پيشرفته تاثير بسزايى در ورود گردشگران بيمار چنين كشورهايى به اين سمت شده است. كارشناسان پيش بينى مى كنند با رشد روز افزون اين بخش، صنعت گردشگرى سلامت طى سال هاى آينده به ركن اصلى گردشگرى جهانى تبديل خواهد شد.