آيينه هنر: هفتمين دوسالانه نگارگرى ايران با غيبت بزرگان اين هنر در موزه هنرهاى معاصر تهران واپسين روزهاى برگزارى خود را سپرى مى كند.عده اى معتقدند كه نگارگرى معاصر ايران در برزخ پاييز مانندى به سر مى برد؛ چرا كه سال هاست برگ هاى زرد دفتر نگارگران بر پاى درخت كهنسال هنر ايرانى فرو مى افتد و انگار، نگارى نيست كه مژده بهاران را به اين هنر خزان زده بدهد. هفتمين دوسالانه نگارى ايران شاهد اين مدعاست. تصاوير بى سر وسامانى از داستانها، قهرمانان، ادبا، طبيعت و پرندگان در چهار بخش: نگارگرى، تذهيب، تشعير و گل و مرغ، همه آن چيزى است كه در موزه هنرهاى معاصر تهران بر ديوار نشسته اند. تكرار هر آنچه در هنر گذشته، نماينده شكوه و خلاقيت نگارگران محسوب مى شد، امروز جز رج زدن و سرمشق هزارساله را از نو نوشتن چيزى نيست.آنچه هنر را نزد ايرانيان به اتمام و اكمال رسانيد تنها به مهارت تكنيكى هنرمندان محدود نمى شد. كه اگر اين گونه بود طراحان يا نگارگران امروز با تكرار مداوم آن سرمشق ها به مهارتى همتراز با استادان عظيم اين هنر دست يافته اند و آثارى مشابه ولى بدون خلاقيتى را نقش مى زنند.در زمانى كه كتابخانه ها تنهامحل نگهدارى كتاب نبودند، نگارگران با مطالعه آثار ادبى و بررسى آثار تصويرى پيشينيان شان، ذوق و استعداد خود را در جهت خلق مكتبى نو هدايت مى كردند. برآمد اين كنكاش و سماجت هنرى، مكاتب ارزشمند تبريز، شيراز، قزوين و... گشت كه گرچه تمامشان لوح نگارگرى ايران را بر آستان داشتند ولى نسبت به مكتب پيشين خود گامى فراتر نهاده بودند. حقيقت آن است كه امروز مكتبى براى نگارگرى معاصر ايران نمى توان قائل شد. علاقه مندان به اين هنر سنتى، در گوشه و كنار كوى و برزن شهر هنر، خود دست به كار شده اند و هر آنچه از گذشته باقى مانده است را از نو مى نگارند. آثار به نمايش درآمده در بخش گل و مرغ هفتمين دوسالانه نگارگرى ايران، تكرار هر آنچه است كه بود. به قول بازديد كننده اى كه گله مى كرد: «خدا بيامرزد كسى كه اين طرح مرغ را كشيد!» مرغان هنر نگارگرى ايران، سالها پيش بر درختان پرپيچ و تاب نگاره ها منجمد شده اند و ساليان سال است كه هيچ پرنده اى به باغ اين هنر مهاجرت نكرده و رنگ و بوى ايرانى را استشمام ننموده و در اين منزل سكنى نگزيده است.آثار تذهيب و تشعير هم از بيمارى يكسانى رنج مى برند. با ورود نرم افزارهاى كامپيوترى به هنر سنتى ايران، استفاده از نقش و نگاره هاى اسليمى، تذهيبى و تشعير، «آسان» شد. آسان شدن استفاده از هنرهاى سنتى را در معناى اقرار آميزش مى توان بى قرب شدن و در نگاه مثبت تر مى توان به معنى همه گير شدن معنا كرد. تنوع رنگ و فرم نقش هاى تذهيب كامپيوترى؛ كه هميشه در حد اعلاى خود نيستند؛ گرچه نوعى آشتى دوباره با اين هنر را در امور روزمره مردم را سبب گشت وى تا حدى سبب سير نزولى سليقه بصرى مخاطبان شد. تذهيب هاى هفتمين دوسالانه نگارگرى با در اختيار گرفتن بيش از دو سالن موزه، چيزى فراتر از آنچه پيش از اين بوده نرم افزارهاى كامپيوترى ارائه داده اند را به بيننده عرضه نمى كند. تنها نكته مثبت اين بخش را مى توان اجراى هنرمندانه خطوط ظريف و همنشينى مناسب رنگ ها در كنار هم در برخى از آثار دانست.تعداد بالاى آمار به نمايش درآمده در كنار استقبال خوب هنردوستان از اين نمايشگاه و برگزارى چند همايش جانبى شايد بتواند بر روى كاغذ افتخار بزرگى براى هنر نگارگرى معاصر ايران به همراه آورد. اين مهم گرچه مى تواند تيتر مناسبى را براى اين رويداد فرهنگى درپى داشته باشد ولى هيچ گام مثمرثمرى را براى نگارگرى معاصر ايران در بر نداشته و نخواهد داشت و نگارگران همچنان بر گرد هنر پيشينيان چرخ مى زنند و برگ تازه اى در اين دفتر ورق نمى خورد.هفتمين دوسالانه نگارگرى ايران تا دهم ارديبهشت ماه به كار خود ادامه مى دهد.

بيژن ترقى- ترانه سرا و شاعر پيشكسوت- در سن ۸۰سالگى از دنيا رفت. ترقى متولد  ۱۳۰۸ بود و از ترانه هايش به برگ خزان، آتش كاروان، تك درخت، طاووس و سايه مى توان اشاره كرد. ترقى فعاليت ادبى خود را با استادانى چون ملك الشعراى بهار، اميرى فيروزكوهى، نيما يوشيج و شهريار آغاز كرده بود و با هنرمندان و آهنگسازان نامى روزگار خود چون ابوالحسن صبا، رضا محجوبى، على تجويدى، داريوش رفيعى و پرويز ياحقى همكارى نزديك داشت. محمدعلى بهمنى در پى خبر درگذشت اين ترانه سرا، گفت: «بسيارى از ترانه سرايان  به شكلى وامدار بيژن ترقى هستند.» بهمنى همچنين متذكر شد: «خيلى كم باور است كه بتوانيم نمونه اى چون ترقى در ترانه روزگارمان داشته باشيم، نه به دليل ترانه هايش؛ بلكه به دليل ارادت درونى اش به موسيقى و ترانه هاى ماندگارى كه چه خود ارائه داد و چه آن هايى كه ترانه را در كنار او ياد گرفتند.» اسماعيل امينى نيز معتقد است زندهاد بيژن ترقى در ترانه هايش همواره نگاهى انسانى را دنبال مى كرد. اين شاعر و ترانه سرا به ايسنا گفت: «بيژن ترقى در همه  آثارش نگاهى انسانى داشت، دغدغه هايش دغدغه هاى انسانى بود و برخلاف بسيارى از ترانه سرا ها، از دغدغه هاى شخصى و روزمره سخن نگفت.» وى در ادامه افزود: «ترقى به مفاهيم عام نگاه داشت؛ با اين حال، اين نگاه به مفاهيم عام موجب ابهام در شعرش نمى شد و اين يكى از توفيقات بزرگى است كه او در ترانه اش بدان دست پيدا كرده بود. آن هم در ترانه سرايى كه جنسى چندان ماندگار نيست؛ ترقى دغدغه هاى ماندگار را دنبال مى كرد.» همچنين سيدعباس سجادى از بيژن ترقى به عنوان ترانه سرايى ياد كرد كه زندگى و شخصيتش در آثارش تجلى پيدا كرده است. اين شاعر و ترانه سرا عنوان كرد: «به اعتقاد من، بيژن ترقى جزو آخرين ترانه سرايان و تصنيف سرايان نسلى است كه شعر و ترانه را با هم عجين كردند.» وى در ادامه خاطر نشان كرد: «بيژن ترقى يكى از اخلاقمندترين ترانه سرايان روزگار ماست. او داراى شخصيتى مهربان بود كه افراد را به خودش جذب مى كرد و اين شخصيت مهربان او در آثارش تجلى پيدا كرده و اين تجلى بى هيچ تلخ زبانى بيان شده است.» سجادى در پايان ياد آور شد: «مى بينيم روح ترقى با موسيقى عجين شده و اين شرايطى را به وجود آورده است كه ترانه هاى او از موسيقى درونى قدرتمند برخوردار باشد كه از سويى داراى سادگى و شيوايى در زبان است. به نظرم، از جهت زبانى، ترقى زبانى شيرين در ترانه دارد.» همايون خرم نيز گفت: «بيژن ترقى از ترانه سرايان تراز اول موسيقى ما بود.» اين آهنگ ساز در پى درگذشت بيژن ترقى گفت: «مى توان گفت احساس ترقى در ترانه سرايى با آهنگ هايى كه به او مى دادند، انطباق داشت.» خرم معتقد است: «ترانه هايى كه بيژن ترقى ساخت، با كلمات بسيار ادبى و در عين حال بااحساس بود و به همين دليل بر دل مى نشست.» در ادامه عبدالجبار كاكايى نيز گفت: «بيژن ترقى به وجودآورنده خاطرات شيرين و زيبايى در دنياى ما بود.» كاكايى افزود: «بيژن ترقى از تبارى فرهنگى و فرهنگ دوست بود. همه ما كمابيش صدمه هاى بى فرهنگى را چشيده ايم و اين وجود هاى شريف عزيز تر از تصور ما هستند.»  او همچنين خاطرنشان كرد: «هم شاعرى و هم ترانه سرايى دو فضيلت توأمان بيژن ترقى بود. تنها شاعران مى دانند كلمه چه قيمتى دارد و تنها ترانه سرايان مى دانند كدام كلمه را كجا بايد ادا كرد؛ پس داشتن اين دو فضيلت متوالى، بيژن ترقى را بيژن ترقى كرد.»

ناشر كتاب هاى جيمز گراهام بالارد از به تعويق افتادن انتشار آخرين كتاب اين نويسنده فقيد انگليسى خبر داد. به گزارش خبرگزارى دانشجويان، مؤسسه انتشارات هارپر كولينز پيشتر اعلام كرده بود، كتاب غيرداستانى «گفت وگوهايى با پزشكم» كه آخرين كتاب بالارد است، ماه سپتامبر منتشر خواهد شد؛ اما پس از وخامت حال بالارد و ناتوانى اش براى كار بر روى اين كتاب،  ناشر اعلام كرد،  به علت آماده نبودن كتاب، انتشارش به تعويق خواهد افتاد. اين كتاب شامل آخرين صحبت هاى بالارد با پزشك شخصى اش است. به گزارش روزنامه  گاردين، در حال حاضر، كتاب شرح  حال «معجزه هاى زندگى» كه سال گذشته منتشر شد، آخرين كتاب بالارد محسوب مى شود. او تجربه تلخ سال هاى اسارت خود را در جنگ ژاپن و چين در رمان «امپراتورى خورشيد» (۱۹۸۴) به تصوير كشيد كه بعدها استيون اسپيلبرگ فيلمى اقتباسى بر اساس آن ساخت. بالارد كه در سال ۱۹۴۶ براى هميشه به انگلستان مهاجرت كرد، از چهره هاى ادبى سرشناس جهان در چند دهه اخير محسوب مى شد كه گهگاه جنجال آميز مى شد.

آلبرتو دينس؛ خبرنگار برزيلى؛ كه به عنوان كارشناس و محقق آثار «اشتفان تسوايگ» نويسنده اتريشى به شهرت رسيده، موفق به كسب نشان افتخار علمى و فرهنگى كشور اتريش شد. به گزارش خبرگزارى كتاب به نقل از خبرگزارى اتريش اين جايزه از سوى هانس پيتر گلانسر؛ سفير اتريش؛ در سفارت اتريش در شهر «ريودو ژانيرو» پايتخت آرژانتين به «دينس» اهدا شد. «آلبرتو دينس» كه ۷۷ ساله است، با وجود اين كه هيچ ارتباط نزديكى با «اشتفان تسوايگ» نداشته اما از مدت ها پيش تحقيقات كاملى درباره زندگى و آثار ادبى «تسوايگ» را شروع كرد. وى در كتاب خود با عنوا ن «مرگ در بهشت»، آخرين دوره هاى زندگى اين نويسنده اتريشى را به تصوير كشيده است. دولت اتريش در اقدامى فرهنگى ، مكانى را كه «تسوايگ» آخرين ماه هاى زندگى اش را درآن سپرى كرد، به صورت محل يادبود با عنوان «خانه اشتفان تسوايگ» به روى عموم باز كرد. اين خانه در منطقه «پتروپليس» در كشور آرژانتين واقع است.

همان شب، بعد از شام، دكتر به زنش گفت امروز به مورد غريبى در مطب برخوردم، يك نوع كورى روانى يا نابينايى گذرا، اما علايم اين بيمارى ظاهراً هرگز به ثبت نرسيده. زنش پرسيد كه اين بيمارى ها، نابينايى گذرا و آن يكى كه گفتى، چى هستند. توضيح دكتر متناسب با دانش يك فرد عادى و براى ارضاى كنجكاوى زنش بود. بعد سراغ قفسه اى رفت كه كتاب هاى پزشكى اش را گذاشته بود. چند جلدى به سال هاى دانشگاه برمى گشت، چند جلدى جديدتر و چند جلدى كه همين اواخر منتشر شده بود و هنوز فرصت خواندنشان را پيدا نكرده بود. به فهرست هاى راهنما رجوع كرد و با نظم و ترتيب تمام مطالبى را كه درباره كورى روانى و نابينايى گذرا پيدا كرد خواند. پاسى از شب گذشته كتاب هايى را كه مطالعه كرده بود كنار گذاشت، چشم هاى خسته اش را ماليد و به پشتى صندلى اش تكيه داد. در همان موقع امكان ديگرى به وضوح تمام خودنمايى كرد. اگر اين بيمارى ناشناسايى بود، پس بيمار اكنون بايد بتواند هرچه را كه هميشه ديده بود، ببيند، به اين معنا كه از توان ديدنش كاسته نمى شد. فقط مغزش صرفاً اگر جايى يك صندلى قرار داشت آن را نمى شناخت. اما به زبان ساده ترى براى درك يك غيرمتخصص، توان تشخيص دانسته هايش را از دست داده بود و به علاوه، از بيان آن ها هم عاجز بود. مرد كور صراحتاً گفته بود كه آن چه مى بيند، رنگ سفيد حجيم يك دستى است انگار كه با چشم باز، توى دريايى از شير پريده باشد. دكتر كه با تحقيق و كند و كاوى كه كرده بود وجدانش راحت شده بود اما به بن بست رسيده بود، سرش را مأيوسانه تكان داد و به اطرافش نگريست. آپارتمان حالا ساكت بود و كتاب ها هنوز روى ميز پراكنده، پيش خود گفت اين چيه و يك دفعه ترسيد، انگار هر لحظه امكان داشت خودش هم كور شود و اين را از همين حالا بداند. سرش را گرفت و منتظر ماند. خبرى نشد، اما دقيقه اى بعد كه كتاب ها را جمع مى كرد تا در قفسه بگذارد، بروز كرد. اول متوجه شد كه نمى تواند دست هايش را ببيند و آن وقت فهميد كه كور شده است.
* ژوزه ساراماگو
پاره اى از رمان «كورى»- برگردان: مينو مشيرى

دورخوانى نمايش «مردى براى تمام فصول» به كارگردانى بهمن فرمان آرا از امروز دوشنبه- ۷ ارديبهشت ماه- با حضور گروه بازيگران اين نمايش در تهران آغاز مى شود. به گفته بهمن فرمان آرا پس از برنامه ريزى هاى صورت گرفته با بازيگران و كليه عوامل نمايش و با مشخص شدن كليه بازيگران نقش هاى گوناگون، دورخوانى نمايش «مردى براى تمام فصول» از امروز شروع مى شود. نمايش «مردى براى تمام فصول» قرار است مهر و آبان ماه امسال در تالار وحدت روى صحنه برود. تهيه كننده «مردى براى تمام فصول» نگار اسكندر فر است كه به طور كامل نمايش را در بخش خصوصى تهيه و به روى صحنه خواهد برد. براين اساس فهرست نهايى، بازيگران و عوامل نمايش «مردى براى تمام فصول» به اين شرح است:بازيگران: رضا كيانيان، حسن معجونى، آتيلا پسيانى، عزت ا... انتظامى، سهيلا رضوى، هديه تهرانى، بابك حميديان، هدايت هاشمى، سيامك صفرى و مهدى پاكدل. به گزارش ايسنا، طراح صحنه و لباس اين نمايش محسن شاه ابراهيمى، طراح گريم: مهرداد ميركيانى، موسيقى: احمد پژمان و ترجمه برعهده فرزانه طاهرى است.

آيينه هنر: هفتمين جشنواره ملى خوشنويسى رضوى در دهه كرامت (دهه اول آبانماه) در استان يزد برگزار مى شود. كشف استعدادهاى هنرى جديد، تجليل و حمايت از پديد آورندگان آثار فرهنگى هنرى مرتبط با سيره آن حضرت و ايجاد بستر مناسب جهت تبادل فرهنگى و تجربه هاى هنرى هنرمندان از اهداف برگزارى جشنواره است. اين جشنواره در رشته هاى نستعليق، شكسته نستعليق، نسخ و ثلث برگزار خواهد شد. موضوعات جشنواره شامل بيانات حضرت امام رضا (ع)، روايات، اشعار و مقالات مرتبط با اين امام رئوف است. علاقه مندان تا اواخر شهريورماه فرصت دارند آثار خود را به دبيرخانه جشنواره، مستقر در اداره فرهنگ و ارشاد اسلامى شهرستان يزد ارسال كنند.

كنسرت گروه موسيقى «خورشيد» به سرپرستى مجيد درخشانى ۱۸ ۱۹، و ۲۰ مرداد ماه ساعت ۲۰ در تالار وحدت برگزار مى شود. سرپرست گروه موسيقى «خورشيد» با اعلام اين خبر در خصوص جزئيات اين كنسرت به مهر، گفت: «پس از وقفه يك سال و نيم كه از آخرين اجراى گروه موسيقى خورشيد و اجراى آثار حسين عليزاده مى گذرد، تصميم دارم تازه ترين اجراى اين گروه را با سه خواننده جوان در سه قسمت برگزار كنم.» مجيد درخشانى در ادامه افزود: «مجتبى عسگرى، اميد مظهرى از شاگردان كارگاه آواز استاد شجريان به همراهى مجيد حسين خانى از شاگردان زنده ياد بسطامى سه خواننده اى هستند كه در اين اجرا گروه موسيقى خورشيد را همراهى مى كنند و قرار است هر بخش از كنسرت را به دو قسمت تقسيم كنيم تا هريك ازاين خواننده  ها فرصت حضور روى صحنه را پيدا كنند.» وى در ادامه با اشاره به قطعات اين گروه موسيقى گفت: «مجموع قطعات اين كنسرت از ساخته هاى خودم و آقاى حسن پور است كه در سه دستگاه ماهور، همايون، شور و آواز اصفهان براساس اشعارى از شاعران كلاسيك چون مولانا و فردوسى اجرا مى شود؛ همچنين قرار است از اشعار شاعران بمى در خصوص فاجعه بم نيز استفاده كنيم و بخش پايانى كنسرت به اجراى قطعه اى با شعرى از رضى الدين آرتيمانى از شاعران دوره قاجار اختصاص دارد.»

آيينه هنر: تازه ترين مجموعه انتشار يافته از آثار استاد نصرا... افجه اى؛ هنرمند پيشكسوت خوشنويسى؛ در قالب «نقاشيخط» با حضور هنرمندان هنر خوشنويسى ايران روز ۹ ارديبهشت ماه در مؤسسه صبا رونمايى مى شود. در تاريخ ياد شده، تازه ترين كتاب آثار نقاشيخط استاد نصرا... افجه اى رونمايى مى شود و به همراه گشايش، نمايشگاهى از آثار اين هنرمند گشايش مى يابد. تازه ترين مجموعه انتشار يافته از آثار استاد افجه اى در قالب نقاشيخط در دوره معاصر محسوب مى شود. گفته مى شود: كتاب فوق جديدترين فرم هاى ابداعى و شيوه هاى خلاقه و ابتكارى هنرمند را در ارائه مضامين و مفاهيم آشنا در حكمت و ادب و آئين و فرهنگ ايرانى، آيات قرآن، روايات معصومين و امثال و اشعار بزرگان سخن فارسى براى تمامى علاقمندان هنر خوشنويسى به نمايش مى گذارد. مراسم رونمايى اين مجموعه در سالن سينماتك مؤسسه صبا برگزار مى شود و نمايشگاهى از آثار استاد نصرا... افجه اى در نگارخانه هاى لرزاده و صبا(۲) به مدت يك هفته برپا خواهد بود.