نسخه
PDF
شماره ۵۸۶۲ - ۱۲ ارديبهشت ۱۳۸۸ - - ۲ مى ۲۰۰۹ 
آيينه هنر
فهرست صفحه ها
صفحه اول
رويدادهاى داخلى
اقتصادى
سينمايى
بين الملل
آيينه هنر
حوادث
اجتماعى
ورزشى
صفحه آخر
يك نويسنده:
معلم «مكتب هاى ادبى» آرام گرفت
118743.jpg
رضا سيدحسينى؛ مترجم و مؤلف شهير جامعه ادبيات ايران؛ زندگى را بدرود گفت. اين مترجم پيشكسوت، پيش از ظهر جمعه، ۱۱ ارديبهشت ماه در سن ۸۳ سالگى از دنيا رفت. سيدحسينى از ۱۵ فروردين ماه به دليل تب شديد و عفونت ريه به بيمارستان منتقل و در بخش مراقبت هاى ويژه (ICU) بسترى شده بود. بيش از نيم قرن از تأليف «مكتب هاى ادبى» رضا سيدحسينى، مترجم پيشكسوتى كه يك عمر معلم بود و تا حدى كه توانست، آموخت و ياد داد، مى گذرد. نويسندگان و مترجمان زيادى  خود را وام دار اين مترجم مى دانند؛ كسى كه ژانرهاى مختلف ادبى را به ايرانيان معرفى كرد و امروز بسيارى از شاگردان او براى خود كسى شده اند. سيدحسينى بيش از ۶۰ سال از عمرش را صرف ترجمه ادبيات جهان و شناساندن مكتب هاى ادبى به ما كرد. او كارهاى تأليف و ترجمه مفيدى در اين سال ها داشت و همواره پى گير مسائل ادبى بود. سيدحسينى دارنده نشان شواليه پالم آكادميك فرانسه در سال ۲۰۰۰ و چهره ماندگار در سال ۱۳۸۱ بود. به گزارش ايسنا، او در زندگى نامه كوتاه خودنوشته اش مى نويسد: «در سال ۱۳۰۵ در اردبيل به دنيا آمدم. ادبيات نخوانده ام؛ بلكه ارتباطات دور را اول در مدرسه پست و تلگراف تهران و بعد در مدرسه عالى ارتباطات دور پاريس گذراندم. پنج، شش سالى هم در دانشگاه U.S.C لوس آنجلس آمريكا فيلم سازى خوانده ام.» از جمله مهم ترين كتاب هاى ترجمه شده سيدحسينى به آثار آلبر كامو، آندره مالرو، ژان پل سارتر و آندره ژيد مى توان اشاره كرد. «فرهنگ آثار» با مجلدهاى۸۰۰صفحه اى با سرپرستى رضا سيدحسينى عرضه شد. او همچنين در تدوين «فرهنگ آثار ايرانى - اسلامى» با سرپرستى احمد سميعى گيلانى همكارى داشت. در پى خبر درگذشت اين مترجم توانا، پرويز شهدى با بيان اينكه زندهاد رضا سيد حسينى از ستونها و پايه گذاران ترجمه در ايران بود گفت: «ايشان زمانى ترجمه آثار ادبى را شروع كرد كه خلاء ترجمه آثار ادبى كلاسيك به شدت در ايران احساس مى شد.» اين مترجم ادبيات فرانسه؛ بيان اين مطلب گفت: «زندهاد سيد حسينى از پيشگامان و پيشكسوتان ترجمه در ايران بود كه از دهه ۳۰ كار ترجمه را شروع كرد و علاوه بر آن در حوزه تحقيق و پژوهش نيز فعاليتهاى ارزشمندى داشت.» شهدى تصريح كرد: «سيد حسينى در حوزه تحقيق نيز كارهاى ارزنده اى بر جاى گذاشت كه از جمله آثار وى در اين عرصه كتاب «مكتبهاى ادبى» است كه شناخت كاملى از مكاتب ادبى به دست مى دهد.اين اواخر نيزاغلب كارهايش بيشتر جنبه تحقيقى داشت.» اين مترجم با بيان اينكه درگذشت سيد حسينى ضايعه بزرگى براى جامعه ادبى و هنرى است به مهر گفت: «سيد حسينى زمانى ترجمه را شروع كرد كه هيچ خبرى از ترجمه آثار بزرگ ادبى كلاسيك در ايران وجود نداشت و به شدت خلاء ترجمه آثار ادبى كلاسيك فرانسه احساس مى شد. سيد حسينى در چنين شرايطى دو اثر مهم ادبيات فرانسه «اميد» و «ضد خاطرات» را از آندره مالرو با همكارى ابوالحسن نجفى ترجمه كرد كه اهميت زيادى در جامعه ادبى بويژه در ميان علاقمندان نسل جوان داشت.» وى ادامه داد: «اهميت ترجمه هاى رضا سيد حسينى در اين است كه در زمان خود بى نظير بود چرا كه در آن زمان كسانى كه به زبان فرانسه تسلط داشتند معدود بودند، اما سيد حسينى علاوه بر تسلط بر فن ترجمه از ذوق و سليقه زيادى نيز برخوردار بود.» همچنين احمد سميعى گيلانى درباره سيدحسينى اعتقاد دارد: «همه ترجمه هاى او خلاق و بسيارى از آن ها از مهم ترين آثار ادبى جهان هستند. او در ترجمه ها، نوشته هاى مطبوعاتى و مصاحبه ها، زبانى روشن، ساده، بى تكلف و دلنشين داشت و در ترجمه هايش، سرزندگى، شادابى، فصاحت و بلاغت را جمع كرده است.» بهاء الدين خرمشاهى نيز به شاگردى سيدحسينى افتخار مى كند و كتاب «مكتب هاى ادبى» او را يكى از مهم ترين آثار ترجمه شده مى داند كه بيش از ۵۰ سال از ترجمه آن مى گذرد و تاكنون به ۴۰ زبان ديگر ترجمه شده است. او مى گويد: «سيدحسينى استاد نسل من بود. ما يك نسل ادبى از رضا سيدحسينى كوچك تريم. وى حق فراموش نشدنى به گردن فرهنگ ما داشت و دارد.» فرانسه را به خوبى مى داند و ناظم حكمت و ياشار كمال را از زبان تركى به فارسى زبان ها معرفى كرده است. عبدا...كوثرى هم عقيده دارد: «ادبيات امروز ما وامدار ترجمه است. در اين يك صد سال اخير، مترجمان، نه تنها خوانندگان را با ادبيات جهان آشنا كرده اند و ژانرهاى زيادى را شناسانده اند؛ بلكه از آن مهم تر، زبان نو آفريدند كه اين موضوع قبلا وجود نداشت و اين زبان بود كه به دست نويسندگان ما رسيد. موج ترجمه كه از سال ۱۳۲۰ آغاز شد و در دهه ۴۰ به اوج خود رسيد، بى هيچ ترديد در پيدايش رمان و داستان تأثيرى فرخنده و ماندگار داشت. سيدحسينى يكى از پيشگامان و تاثيرگذارترين مترجمان دهه هاى اخير بود كه با متن هاى ادبى، ما را به شناخت ادبيات رساند.» همچنين به گفته كوثرى، سيدحسينى جدا از ترجمه هايش، حضورى پربركت در ادبيات ما داشته است. اما عبدالعلى دستغيب درباره فعاليت هاى ادبى رضا سيدحسينى مى گويد: «او كارهاى تأليف و ترجمه مفيدى داشته و همواره پى گير مسائل ادبى بود.» وى تأكيد مى كند: «رضا سيدحسينى يكى از افرادى بود كه در ،۴۰ ۵۰ سال گذشته در صحنه ادبى و ادبيات جديد ما فعال بوده و به پرورش نويسندگان جديد و چاپ آثار آنان كمك كرد.» به گزارش ايسنا، على دهباشى نيز درباره سيدحسينى معتقد است: رضا سيدحسينى متن هايى را ترجمه كرد كه با آن ها زندگى كرده و آن ها را بارها و بارها خوانده بود. او تا به صورت عمقى به كتابى وابسته نمى شد، به ترجمه آن اقدام نمى كرد. ضمن آن كه سيدحسينى به معناى رايج كلمه، در زمينه ترجمه، سفارش پذير نبود. او اثر سفارش شده را مى خواند و اگر با متن ارتباطى برقرار نمى كرد، آن را نيز ترجمه نمى كرد.
يك نويسنده:
جهان بينى يك نويسنده را هرگز نمى توان از او جدا كرد
منيژه آرمين معتقد است: «جهان بينى و اعتقاد يك نويسنده را هرگز نمى توان از او جدا كرد و نويسنده نمى تواند ادعا كند كه داستانى را مى نويسد كه به آن اعتقادى ندارد.» وى در ادامه به خبرگزارى قرآنى گفت: «البته گاهى اوقات شكل گيرى يك داستان تنها از منطق داستانى پيروى مى كند، ولى حتى در همين موارد نيز نمى توان ادعا كرد كه باورها و اعتقادات نويسنده در ايجاد يك منطق داستانى تأثير ندارد.» آرمين افزود: «اگر نويسنده اى در جامعه اى مانند كشور ما كه در آن مخاطبان داراى باورهاى جدى دينى هستند، بخواهد كه داستانى را خلق كند كه هيچ نشانى از اين خواست مخاطب در آن وجود ندارد، درحقيقت به عضوى دورافتاده و غريبه با آن جامعه تبديل مى شود و مسلما اثر او نيز تأثير قابل توجهى در جامعه نخواهد داشت. اما جدا از اين اعتقاد، بسيار بعيد است كه فردى كه ادعاى قلم به دستى دارد، نتواند و يا نخواهد كه از خواست مخاطبان خود در شكل دهى به داستانش بهره ببرد.» اين نويسنده در ادامه به نقش مخاطب در شكل دهى به داستان اشاره كرد و گفت: «به نظر مى رسد در برخى از موارد خلق نشدن يك داستان با مضامين دينى به شكلى با مخاطب نيز در ارتباط است. محدوديت هاى فكرى و سطح پايين آگاهى در ميان مخاطبان گاه باعث مى شود كه او به شكل صحيحى قادر نباشد كه نياز خود را از داستان استخراج كند، چرا كه يك نويسنده با اشكال گوناگون به خلق يك ذهنيت مى پردازد و در مواقعى نياز است كه مخاطب با سعى زياد به كشف و شهود در داستان بپردازد.»
معرفى برندگان جايزه كتاب «نيوانگلند»
اتحاديه فروشندگان مستقل كتاب نيوانگلند، برندگان امسال جايزه كتاب خود را معرفى كرد. به گزارش خبرگزارى كتاب، دريافت كننده اين جايزه در بخش داستان «جرالدين بروكز» نويسنده ۵۴ ساله اى است كه پيش از اين در سال ۲۰۰۶ براى كتاب «رژه» برنده جايزه پوليتزر شده بود. او كه سال پيش با كتاب «مردم اهل كتاب» بار ديگر نام خود را مطرح كرد، براى مجموعه آثارش به عنوان نويسنده برتر امسال انتخاب شد. در بخش اثر غيرداستانى نيز «ساى مونتگومرى» طبيعت شناس و مفسر راديويى براى كتاب «راه رفتن با ميمون هاى بزرگ» اين جايزه را از آن خود كرد. جايزه بخش كودك نيز كه به نام «كريستوفر و ادوارد» خوانده مى شود به «اندرو كلمنتس» با كتاب «فريندل» رسيد. اين در حالى است كه انتشارات «تيلبرى هاوس» با قدمت ۳۵ سال فعاليت در كار نشر نيز به عنوان ناشر برگزيده سال معرفى شد. جايزه كتاب سال نيوانگلند كه از سال ۱۹۹۰ كار خود را آغاز كرده است، هر سال به نويسندگان برتر ساكن نيوانگلند و نيز ناشران اين كشور، اهدا مى شود. برندگان اين جايزه به وسيله نمايندگان بيش از ۴۰۰ كتاب فروش و ناشر كه عضو اتحاديه فروشندگان مستقل كتاب نيوانگلند (NEIBA) هستند، اهدا مى شود. برندگان امسال در مراسمى كه از سوى اين اتحاديه در آغاز اكتبر برگزار مى شود، جوايزخود را دريافت مى كنند.
احتمال دريافت جايزه نوبل ادبيات  توسط «مارسه» اسپانيايى
بخت «خوان مارسه» نويسنده نامدار اسپانيايى براى جايزه نوبل ادبى ۲۰۰۹ افزايش يافت. به گزارش مهر، مطرح شدن نام مارسه در حالى صورت مى گيرد كه در طول دو دهه گذشته هيچ نويسنده اى از ادبيات اسپانيايى موفق به كسب چنين جايزه اى نشده است. خبرگزارى آسوشيتدپرس علاوه بر ارائه استدلال فوق، همچنين به موفقيت اين نويسنده در جايزه ادبى سروانتس اشاره كرده و مى نويسد: جايزه سروانتس بار ديگر نام مارسه را به عنوان نويسنده اى تاثيرگذار مطرح كرد. در اين تحليل همچنين موضوعات انتخابى مارسه را كه اغلب سياسى و بشردوستانه است، دليلى براى توجه داوران نوبل به وى دانسته است. خوان مارسه در كتاب «اگرآنان خواستند تو بايد سقوط كنى» كه جايزه سروانتس را نيز براى نگارش آن دريافت كرد، به فضاى ديكتاتورى عصر فرانكو مى پردازد. وى در ميان مردم اسپانيا براى نوشتن رمانهايى درباره  رنجها و مشكلات منطقه «كاتالونيا» اين كشور در زمان جنگهاى داخلى ساليان ۱۹۳۶ تا ۱۹۳۹ معروف است. مارسه چندى قبل جايزه ۱۲۵ هزار يورويى سروانتس را طى مراسمى از پادشاه اسپانيا دريافت كرد.
معرفى آثار بخش رقابتى جشنواره تئاتر مقاومت
آيينه هنر: ۱۳ نمايش براى دريافت جوايز بخش مسابقه دوازدهمين جشنواره ملى تئاتر مقاومت- فتح خرمشهر رقابت مى كنند. روابط عمومى اداره  كل هنرهاى نمايشى اعلام كرد هيأت بازبينى دوازدهمين جشنواره ملى تئاتر مقاومت - فتح خرمشهر شامل على پويان، حميدرضا افشار، حسين راضى، مريم معترف و هوشنگ هيهاوند اسامى ۱۳ نمايش حاضر در بخش مسابقه اين جشنواره را اعلام كرد. نمايش هاى «اشك و آتش» سعيد بهروزى از اهواز، «بچه آهوها گريه مى كنند» سيروس اسنقى از تهران، «خونه يادگار» يونس صحرارو از قروه، «درخت سيب گناهكار نيست» سعيد آلبوعبادى از بندر ماهشهر و «دو چشم ليلا» على وطن دوست از تهران از جمله آثار راه يافته به بخش مسابقه اين جشنواره هستند. همچنين نمايش هاى «دو مينو» سيدعلى موسويان از تهران، «روايت غير خطى كهنه سربازان جنگ جنب خطوط موازى» حسين عبدالهى از فولادشهر، «سايه روشن رويا» روزبه اخترى از تهران، «شو چراغنه» هادى وكيلى از تربت حيدريه، «گراى صفر درجه» سعيد اسفنديارى از تهران، «گلف» نعمت زمان پور از مسجد سليمان، «ما سه نفر» مسعود رحيم پور از تهران و «هپروت، ملكوت، سكوت» فرهاد نژادفرهانى از خرمشهر در بخش مسابقه حضور دارند. دوازدهمين جشنواره ملى تئاتر مقاومت- فتح خرمشهر از ۲۸ ارديبهشت تا اول خردادماه در شهرهاى آبادان و خرمشهر برگزار مى شود.
ارج نامه  بديع الزمان فروزانفر در دست انتشار
«ارج نامه  بديع الزمان فروزانفر» از مجموعه  «ارج نامه  مصححان و محققان» منتشر مى شود. اكبر ايرانى؛ مدير مركز پژوهشى ميراث مكتوب؛ در اين باره گفت: «ارج  نامه بديع الزمان فروزانفر» تأليف مشترك على ميرانصارى و عنايت ا... مجيدى در يك مجلد ۵۰۰صفحه اى شامل شرح حال فروزانفر و بررسى آثارى كه به قلم او تصحيح شده اند، به چاپ مى رسد.» به گفته  او، از مجموعه  «ارج نامه هاى مصححان و محققان» كه در بر نامه اين مركز، انتشارش تا ۲۴ مجلد ادامه دارد، قرار است ۱۰ مجلد تا پايان امسال منتشر شود. به گزارش ايسنا، «ارج  نامه محمدصادق كيا» به قلم عسكر بهرامى، «ارج  نامه ملك الشعرا بهار» به قلم على ميرانصارى و «ارج  نامه حبيب يغمايى» به قلم على آل  داود مجلدهاى منتشرشده  هستند. «ارج  نامه غلامحسين يوسفى» به قلم محمدجعفر ياحقى و «ارج  نامه محمد معين» به قلم محمد غلامرضايى نيز از سوى مركز پژوهشى ميراث مكتوب در حال انتشارند. بنا به گفته  ايرانى، تنها اثر منتشرنشده  زنده ياد بديع الزمان فروزانفر، ترجمه  قرآن كريم است كه مفقود شده و با توجه به تسلطى كه او بر زبان فارسى داشته، جزو آرزوهاى علاقه مندان آثار اوست كه پيدا و منتشر  شود.
خاطره و گفتمان جنگ
118746.jpg
آيينه هنر: كتاب «خاطره و گفتمان جنگ» با نگاهى تازه به مسأله خاطره گويى جنگ توسط انتشارات سوره مهر منتشر شد. فرهاد ساسانى در اين اثر سعى داشته تا خارج از ابعاد سياسى و نظامى مقالات را گرد آورد كه از ديدگاهى متفاوت به مسأله جنگ نگاه كرده اند. اين كتاب نگاهى فرامنطقه اى به مسأله جنگ دارد و در مقالات هفت گانه كتاب كه از نويسندگان خارجى است مسأله جنگ از ديدگاه هاى مختلف و در مكان هاى گوناگون مورد بحث قرار گرفته است. «چارچوب مطالعه جنگ و يادبود در سده بيستم» نوشته «جى وينتر» و «امانوئل سيوان»، «اشكال خويشاوندى و يادبود پس از جنگ كبير» از «جى وينتر»، «تاريخ نگاران: خاطرات شخصى، جمعى و عمومى خشونت و ستمگرى جنگ» از «استوارت وولف»، «تاريخ سازى جنگ» نوشته «سيمون جونز»، «جنگ الجزاير در خاطره جمعى فرانسويان» از «آنتوان پروست»، «مخالفت با تسلا والتر بنيامين و در سوگوارى» از «مارتين جى» و «ماهيت انسانى و كاركرد جنگ در تكامل اجتماعى» نوشته «پيتر مه ير» فصل هاى اين كتاب ۴۲۷ صفحه اى است. كتاب «خاطره و گفتمان جنگ» با قيمت ۵۵۰۰ تومان در شمارگان ۲۵۰۰ جلد به چاپ رسيده است.