حمام هاى تاريخى بخشى از ميراث فرهنگى كردستان را تشكيل مى دهد. در اين ميان حمام قلندر يكى از اين حمام هاست كه در روستايى به همين نام از شهرستان سقز واقع شده است. هرچند اين حمام به تاز گى در فهرست ميراث ملى به ثبت رسيده اما وضعيت اسفبارى دارد و به جاست كه هرچه زودتر مورد توجه سازمان ميراث فرهنگى استان كردستان قرار گيرد. حمام قلندر يكى از حمام هاى مهم استان كردستان است كه در دوره قاجار ساخته شده و در روستايى به همين نام در نزديكى شهر ۳۰۰۰ ساله سقز بنا شده است. آنچه در اين حمام حائز اهميت بوده وجود اكثر خصوصيات معمارى يك حمام ايرانى است. اما در كنار ويژه گى هايى كه به آن اشاره مى شود، حمام قلندر امروز به شدت دچار تخريب شده و ديگر شباهتى به محل پاكيزه اى چون حمام ندارد. وضعيت امروزى حمام قلندر باعث شده تا جمعى از كارشناسان و دوستداران ميراث فرهنگى سقز نسبت به وضعيت نابسامان آن هشدار دهند. اهالى روستاى قلندر مى گويند كه اين حمام سال ها مورد بى توجهى قرار گرفته و اين روزها كه حمام قلندر به تاز گى در فهرست ميراث ملى به ثبت رسيده، بهتر است فكرى به حال وضعيت اسفبار آن شود. ورودى، هشتى، بينه، سربينه، گرمخانه، مياندر، سرويس هاى بهداشتى، خلوتى و خزينه عناصر تشكيل دهنده اين بنا است و به گفته افراد كهنسال روستا در داخل حمام نقاشى هايى وجود داشته كه امروز اثرى از آنها باقى نمانده است. ديوارها و
كرسه چينى آن با چيدمانى بسيار منظم تا ارتفاع مورد نياز اقليم توسط سنگ هاى لاشه و قلوه بنا شده است. اما امروز عمده سقف اين بنا كه با قوس هاى و سيستم طاق و گنبد بنا شده بود تخريب شده است. جالب آنكه طاق و گنبد حمام قلندر به سبك حمام هاى فلات مركزى ايران بنا گشته است. گفته مى شود مصالح مصرفى بنا كاملا بوم آورد بوده و از ساده ترين مصالح در دسترس يعنى سنگ، آجر و ساروج در ساخت اين حمام استفاده شده است. اين حمام تاريخى امروز به زباله دانى روستا تبديل شده و از آنجايى كه سقف آن فرو ريخته بخشى از زباله و نخاله هاى روستاى قلندر داخل آن ريخته مى شود. به اين ترتيب هر روز تخريب هاى بيشترى در اين بناى قاجارى به وجود مى آيد. اقبال عزيزى، معاون پژوهشى سازمان ميراث فرهنگى كردستان در اين باره به CHN مى گويد: اين بنا به تازگى در فهرست ميراث ملى به ثبت رسيده و هنوز طرح مرمتى ندارد. اما از آنجايى كه جزء آثار ملى محسوب مى شود، طرح حفاظت اضطرارى آن به زودى آماده و اجرا مى شود. امروزه بيشتر حمام هاى تاريخى استان كردستان در شهر سنندج واقع شده است. اين شهر به عنوان مركز استان كردستان از دوران صفويه به بعد يعنى دوره هاى زنديه، افشار و قاجار از اهميت خاصى برخوردار بوده و به آن «دارالعلم» هم مى گفتند. اين موضوع نشان مى دهد كه اين شهر يكى از مراكز آموختن علم در كشور بوده است. بر همين اساس طلاب زيادى براى آموختن علوم اسلامى به سنندج مى آمدند و به اين ترتيب اين شهر تاريخى حمام هاى بسيارى داشته است. رامين اردلان، كارشناس ارشد ميراث فرهنگى در استان كردستان دراين باره مى گويد: حمام هاى سنندج و ديگر شهرهاى استان بيشتر در كنار بازارها و يا محدوده آن ها ساخته مى شدند. البته برخى از حمام هاى تاريخى در خانه هاى اربابى ساخته شده اند كه به خاطر حفظ اين خانه ها سالم مانده اند. وى مى افزايد: كاشى كارى، آهك برى و تراش سنگ ها از جمله تزئينات حمام هاى تاريخى كردستان است كه در تمامى حمام هاى اين استان ديده مى شود. معمارى حمام هاى كردستان بى شباهت به ساختار معمارى حمام هاى تاريخى كشور نيست. در حمام هاى كردستان پس از پشت سرگذاشتن سردر، چند پله مطابق معمارى سنتى حمام هاى كردستان شما را به پايين هدايت مى كند. پس از آن ورود به يك هشتى پيش روست كه طاقى گنبدى دارد و سپس وارد حمام سرد يا همان محل درآوردن لباس ها مى شويد. در اين بخش سكوهايى ديده مى شود كه در زير هر سكو حفره هايى واقع شده است. اين حفره ها محل گذاشتن كفش است و لباس ها هم در بخشى از اين حفره ها گذاشته مى شود. شخص آماده حمام، سپس وارد ميان در شده تا مسيرى كه براى بالانس هواى سرد و گرم در نظر گرفته شده است را طى كند. سپس وارد گرم خانه مى شود. در اين بخش بينه هايى وجود دارد كه آب سرد هم دارند. گرم خانه چندين حوض و اطاق دارد. اين اطاق ها محل نظافت هم هست و در بعضى از آن ها حجامت هم انجام مى گرفته است. برخى حمام ها از اطاق هاى خلوتى تشكيل شده اند كه مربوط به بزرگان و تجار شهر بوده است.اردلان درباره سيستم گرمازايى حمام ها در كردستان مى گويد: در حمام هاى كردستان از گرماى داخل حمام كه به وسيله تون ها يا همان گلخن (آتشدان) توليد مى شده در جهت گرم نگه داشتن حمام استفاده مى كردند. گلخن ها آتش را در زير پاتيل ها يا همان ديگ ها روشن مى كردند و سپس از آن محل خزينه حمام گرم مى شد. هرچند اهالى شهر گاهى دير به دير حمام مى رفتند اما حمام رفتن سنت و آداب خاصى داشته است. گاهى مردم با خود غذا و شربت به حمام مى بردند و در رخت كن ميل مى كردند. بيشتر حمام هاى باقى مانده در كردستان به دوره قاجار مربوط مى شود. پيش از اين تعداد بى شمارى حمام در كردستان بود، اما با تجهيز شدن خانه ها به حمام كم كم فراموش شده و تخريب شدند. امروز حمام هاى پيش از قاجارى را مى توان در عمارت هايى مثل خانه آصف و خسروآباد ديد.
تهيه طرح نوسازى بافت فرسوده رودسر
طرح بهسازى و نوسازى بافت فرسوده شهرستان رودسر يكى از شهرهاى استان گيلان تهيه شد. مشاور پروژه تهيه طرح بهسازى و نوسازى بافت فرسوده رودسر در گفت وگو با ميراث آريا (chtn) ضمن بيان اين مطلب افزود: بخش هاى فرسوده شهرستان رودسر كه در طول سال هاى پيش و پس از انقلاب بى ضابطه شكل گرفته اند براساس شاخص هاى فرسوده اعلام شده از سوى شوراى عالى شهرسازى بايد نوسازى شوند. سيد على اكبر موسوى با بيان اين كه در هنگام مطالعات جداگانه به دو بخش در بافت رسيديم تصريح كرد: بخش مركزى بافت كه داراى هسته تاريخى و ارزش هاى ميراث شهرى است و بخشى نيز جزو بافت فرسوده به شمار مى رود. وى با اشاره به اين كه بخش هاى فرسوده نيازمند نوسازى هستند بيان داشت: براى نوسازى اين بخش از بافت شهر رودسر ساكنان بايد تا جايى كه روحيه و امكان مشاركت جويى دارند وارد جريان نوسازى خانه ها و كوچه هاى محل زندگى خود شوند. وى با بيان اين كه پروژه هاى موضعى براى اين بخش ها تهيه مى شود افزود: هم اكنون مطالعات سطح يك شامل شناسايى موقعيت بافت در اين فضاى شهرى و نقش آن انجام شده است. اين كارشناس ارشد مرمت و احياى بناها و بافت هاى تاريخى همچنين به اجراى عمليات گونه شناسى بافت در دو حوزه واجد ميراث شهرى و فاقد ميراث شهرى اشاره كرد. موسوى اضافه كرد: در اين راستا برداشت كالبدى، اجتماعى، پر كردن پرسش نامه ها توسط ساكنان و مصاحبه هاى اتفاقى در محله هاى مختلف، بررسى نيازهاى ساكنان با نگاه جامعه نگرانه و حوزه فعال علوم اجتماعى و مردم شناسى ومطالعات اقتصادى انجام شده است. وى تحقق پذير شدن مداخله در اين نوع بافت ها را يكى از شاخه ها عنوان كرد و گفت: براى اين منظور، فرصت هاى سرمايه گذارى، هزينه ها و درآمدهايى كه براى مداخله در بافت براى ساكنان و سرمايه گذاران ممكن است متصور باشد شناسايى و مطالعات آن نيز انجام شده است.
مرمت تابلوى شام آخر
مسئولان موزه ميلان ايتاليا، به منظور جلوگيرى از زوال و تخريب تابلوى « شام آخر» داوينچى، اين اثر تاريخى را به صورت ديجيتالى مرمت كردند. به گفته كارشناسان، اگرچه اين رنگ هاى روشن و شفاف تا حدودى بهت و حيرت بينندگان را به دنبال دارد، اما شباهتى نزديك به تابلويى دارد كه براى اولين بار توسط اين نقاش ايتاليايى كشيده شده بود. كارشناسان اعلام كردند، با استفاده از اين فناورى جديد، تمام رنگدانه هاى به كار رفته توسط داوينچى براى خلق اين اثر به صورت ديجيتالى، پيكسل به پيكسل تعريف و جاى خالى رنگ هاى ناپديد شده مشخص و رنگ هايى بسيار شبيه به رنگ هاى اوليه به جاى آنها قرار گرفت. ماريو تادى، مسئول بازسازى تابلوى«شام آخر»، با اشاره به اينكه نتايج به دست آمده حاصل مدت ها بررسى و بازنگرى عكس هاى مختلف اين شاهكار هنرى است، افزود: تمركز اصلى ما بر صحنه مركزى يا داخلى اين تابلو معطوف شده،جايى كه تنها ۲۰ درصد از تابلوى اصلى باقيمانده است. به گزارش ميراث آريا، تابلوى شام آخر داوينچى كه تصويرى ازمسيح (ع) را در كنار حواريون وى نشان مى دهد، در سال ۱۴۹۸ به منظور گسترش تعداد راهبه هاى كليساى ساتا ماريا دل گراتزى ميلان كشيده شد اما پس از گذشت مدتى كوتاه از اتمام آن، آثار خردگى و تخريب روى اين اثر نمايان گرديد.
درخشش صنايع دستى داخلى و خارجى در گيلان
در حاشيه دومين نمايشگاه بين المللى گردشگرى استان گيلان، محصولات هنرمندان هنرهاى سنتى و صنايع دستى سراسر كشور به نمايش گذاشته مى شود. معاون هنرهاى سنتى و صنايع دستى استان گيلان درگفت وگو با ميراث آريا، با اعلام اين خبر گفت: براساس هماهنگى هاى صورت گرفته؛ در حاشيه اين نمايشگاه گردشگرى، نمايشگاهى از هنرهاى سنتى و صنايع دستى داخلى و خارجى نيز برگزار مى شود. محمد على يوسفى با اشاره به غرفه ۱۲ كشور خارجى در اين نمايشگاه افزود: اين كشورها علاوه بر ارائه توانمندى هاى خود در عرصه گردشگرى و ميراث فرهنگى، صنايع دستى خود را نيز به نمايش مى گذارند. وى ادامه داد: كشورهاى ارمنستان، جمهورى آذربايجان، افغانستان، پاكستان و تركمنستان كشورهايى هستند كه در بخش صنايع دستى حضور پررنگ ترى خواهند داشت. معاون هنرهاى سنتى و صنايع دستى گيلان با اشاره به اين كه سازمان ملل متحد نيز يكى از افراد زير پوشش خود را به اين نمايشگاه اعزام كرده تصريح كرد: اين فرد كه يك بانوى هنرمند افغان است صنايع دستى زادگاه خود را در اين نمايشگاه به شركت كنندگان معرفى مى كند. يوسفى در مورد شركت كنندگان داخلى اظهارداشت: بر اساس برنامه زمان بندى اعلام شده از سوى معاونت هنرهاى سنتى و صنايع دستى گيلان، ۱۵ استان براى شركت در اين نمايشگاه اعلام آمادگى كردند. اين مقام مسئول با بيان اين كه هنرمندان هر استان سه غرفه را به خود اختصاص مى دهند بيان داشت: با توجه به اين كه ظرفيت اين غرفه ها تكميل شده امكان حضور هنرمندان ساير استان ها در اين نمايشگاه وجود ندارد. وى در پايان خاطرنشان كرد: دومين نمايشگاه بين المللى گردشگرى استان گيلان از تاريخ ۱۱ آذر ماه آغاز و تا ۱۵ همين ماه ادامه خواهد داشت.
نمايش بزرگترين كمپينگ گردشگرى كشور در شيراز
بزرگترين كمپينگ گردشگرى كشور در ششمين نمايشگاه بين المللى بازار گردشگرى خاورميانه به نمايش در آمد. مدير آژانس گردشگرى گشت تور با بيان اين مطلب به chtn، گفت: بزرگترين كمپينگ گردشگرى كشور كه مى توان آن را در دنيابى مانند خواند، در فضايى بيش از ۲ هزار متر مربع در نمايشگاه گردشگرى خاورميانه شيراز بر پا شد. عليرضا قاجار افزود: در اين كمپينگ تمامى امكانات كمپينگ و نحوه ارائه خدمات تورهاى كمپينگى (اكوتوريستى) نشان داده مى شود. وى تصريح كرد: در اين نمايشگاه براى آشنايى بازديد كنندكان تمامى وسايل يك كمپينگ حرفه اى به نمايش گذاشته شده است. قاجار در ادامه ارائه خدمات به گردشگران خارجى در رابطه با كمپينگ را از ديگر برنامه هاى اين مراسم عنوان كرد.
كشف قبرستانى باستانى در سوريه
باستان شناسان سورى طى حفارى هاى خود در منطقه مركزى اين كشور موفق به كشف قبرستانى باستانى متعلق به عصر حكومت رومانيايى ها شدند. اين قبرستان كه در دهكده مرعين الجبال و در جنوب شرقى شهر حماه كشف شده، از شش قبر سنگى و ۴۵ مشعل سراميكى تشكيل شده است. جمال رمضان رئيس سازمان عتيقه جات سوريه گفت: يافته هاى اخير ثابت كرد كه اين قبرستان به عصر حكومت رومانيايى ها تعلق داشته و در زمان امپراتورى بيزانس نيز مورد استفاده قرار مى گرفته است. عبدالله باسل، رئيس هيات ملى باستان شناسى سوريه نيز افزود: سنگ هاى كلسيم به كار رفته در ساخت قبرها و سقف نيمه گنبدى شكل مقبره اى كه اكثر قبرها در آن كشف شده اند از اين قبرستان، محلى منحصر به فرد ساخته است. به گزارش ميراث آريا، در كاوش ديگر در منطقه شمال شرق سوريه نيز ساختمانى با چهار اتاق، حياط عريض و يك چاه آب به دست آمد. به گفته باستان شناسان تحقيقات در اين منطقه منجر به كشف آثارمتعددى متعلق به دوره عباسى شده بود.
اسلحه هاى ۱۰ هزار ساله در كانادا
اسلحه هايى سنگى با قدمتى نزديك به ۱۰ هزار سال توسط باستان شناسان كانادايى در شهر اونتاريو كشف شد. باستان شناسان در منطقه ويندسور اونتاريو كانادا، موفق به كشف سرنيزه هايى سنگى با اندازه هايى متفاوت شدند كه نزديك به هفت هزار سال بيشتر از ديگر يافته هاى مربوط با ساكنان اوليه اين كشور قديمى تر بوده است. كارشناسان معتقدند اين يافته ها متعلق به شكارچيان و ماهيگيرانى كوچ نشين است كه در دوره پالئوايند(Paleoinde) در اين منطقه مى زيسته و پس از ذوب شدن كوه هاى يخى از شمال به سمت جنوب اونتاريو مهاجرت كرده بودند. پژوهشگران ساكنان اين مناطق را شكارچيان ماستودون ها(نوعى ماموت)، گوزن ها و روباه هاى قطبى معرفى كرده اند. مردمانى كوچ نشين كه بسته به تنوع غذايى موجود از منطقه اى به منطقه ديگر مهاجرت مى كردند. باستان شناسان اعلام كردند، حصارهايى دورتادور اين منطقه، كه در محيطى به ابعاد ۱۵ در ۱۰ متر اين آثار را در خود جاى داده است، كشيده شده و جستجو براى يافتن اطلاعات بيشتر در آن همچنان ادامه دارد.
رونق گردشگرى استراليا با پانداهاى چينى
دولت استراليا اميدوار است با اجاره ۱۰ ساله يك جفت پانداى چينى درآمدى بالغ بر ۵۰۰ ميليون دلار را نصيب خود كند. با ورود يك جفت پانداى چهار و سه ساله به شهر آدلايد استراليا، اميدوارى هاى زيادى براى مقامات دولتى اين كشور در جذب و افزايش گردشگران خارجى به وجود آمد. اين پانداها كه هم اكنون به دليل عادت نداشتن به هواى تابستانى فعلى استراليا در محفظه اى مخصوص با تجهيزاتى خنك كننده به سر مى برند، به زودى در باغ وحش شهر آدلايد در معرض ديد عموم قرار خواهند گرفت. مسئولان باغ وحش استراليا با اميد به بچه دار شدن اين دوپاندا تا ۱۰ سال آينده درآمد احتمالى حاصله از به نمايش در آمدن اين دو را مبلغى معادل ۵۴۴ ميليون دلار برآورد كرده اند. به گزارش chtn، زمان به نمايش در آمدن اين دو بچه پاندا، ۱۴ دسامبر پس از سپرى شدن تمام معاينات پزشكى و سازگار شدن آنها با شرايط آب و هوايى استراليا اعلام شده است.