سيستان و بلوچستان را بهشت باستان شناسان گفته اند. تمدن هاى شكل گرفته در اين دشت و منطقه وسيع مى تواند هر باستان شناسى را به وجد بياورد تا كلنگى در آنجا بزند. شهرسوخته يكى از صدها محوطه باستانى سيستان و بلوچستان است. در اين ميان منطقه باستانى بم پور ويژگى هاى منحصربه فردى دارد كه هنوز مورد مطالعه هدفمند باستان شناسى واقع نشده و فراموش شده است. به گزارش ميراث خبر، بم پور منطقه اى باستانى در جنوب شرق فلات ايران است كه آن را بيشتر به واسطه قلعه اى تاريخى به همين نام مى شناسند. به گفته باستان شناسان بم پور بخشى از فرهنگ وسيع جلگه اى به نام جازموريان است. اين منطقه به دليل وجود شرايط ايده آل زندگى در۵ هزار سال قبل به يكى از مهمترين تمدن ها تبديل شد و هر چند لايه هاى خاك به مرور زمان اين تمدن بزرگ را طبقه به طبقه مدفون كردند، اما هنوز بم پور فراتر از يك نام يادآور كهن ترين تمدن ها و شهرهاى باستانى ايران است. مهدى مرتضوى، باستان شناس و استاد دانشگاه درباره تمدن  بم پور مى گويد: بم پور در نقطه اى از استان سيستان و بلوچستان واقع شده كه شرايط مساعدى براى شكل گيرى تمدن ها داشته و به اين ترتيب تمدن بم پور در ۵ هزار سال قبل در اين منطقه به وجود آمده است.مهمترين عامل شكل گيرى اين تمدن وجود رودخانه بم پور است. اين رودخانه از كوه هاى «كارواندر» سرچشمه مى گيرد و پس از پيمودن مسيرى طولانى در جلگه جازموريان تخليه مى شود. مرتضوى در ادامه مى گويد: از نظر اهميت باستان شناسى بم پور جزء نقاط مهم باستان شناسى كشور است. اهميت اين محوطه كمتر از شهر سوخته نيست و من طى بررسى هاى باستان شناسى سال ۱۳۸۴ حدود ۲۰ محوطه باستانى كه بيشتر آن ها به دوره مفرغ تعلق داشتند را در اين منطقه كشف كردم. از ميان ۲۰ محوطه شناسايى شده در منطقه بم پور، بيشتر آن ها به دوره عصر مفرغ تعلق دارند و هرچند دوره هاى تاريخى از جمله اشكانى هم در ميان اين محوطه ها ديده شده اما دوره اسلامى پس از دوره مفرغ از اهميت خاصى در منطقه برخوردار است. مرتضوى دراين باره مى گويد: در دوره عصر مفرغ به طور كلى در استان سيستان و بلوچستان با پديده محوطه هاى اقمارى مواجه هستيم. در واقع ما در اين استان به يك محوطه مركزى و سپس تپه هاى كوچكتر وابسته به آن مواجه مى شويم كه در بهترين شكل مى توان به شهر سوخته و تپه هاى اقمارى آن اشاره كرد. باستان شناسان در بررسى و شناسايى منطقه باستانى بم پور محوطه اى بزرگ را شناسايى كردند تقريبا به وسعت شهر سوخته است مرتضوى معتقد است كه ما با تمدنى هم دوره شهر سوخته در اين منطقه باستانى مواجه هستيم. احتمالاً شهرى بزرگ از دوره ايران باستان. مرتضوى مى گويد: ما تعداد بى شمارى محوطه كوچك متعلق به دوره عصر مفرغ (۵ هزار سال قبل) كشف كرديم كه يكى از آن ها بسيار بزرگ بوده و همانطور كه گفتم اندازه شهر سوخته است. پيش از اين تصور مى شد كه قلعه بم پور مى تواند محوطه مركزى و اصلى منطقه باشد اما وسعت قلعه بم پور بيشتر از ۳۰۰ متر نيست و نمى تواند اين نقش را ايفا كند. وى در ادامه مى افزايد: اين محوطه در سال ۱۳۸۴ كشف شده و به علت حضور حفاران غيرمجاز و قاچاقچيان در منطقه تا كنون محل آن را فاش نكردم. متاسفانه محوطه تا كنون آسيب هاى فراوانى از سوى كشاورزى و ديگر دخالت هاى انسانى ديده اما هنوز هم جاى مطالعه و كاوش دارد. اين محوطه درست در جايى واقع شده كه بر خلاف ديگر محوطه هاى باستانى سيستان و بلوچستان كه با تغيير شرايط آب و هوايى، موقعيت زندگى را از دست دادند، هنوز هم امكان زندگى در آن بوده و هيچ گاه ترك نشده است. بم پور در گذشته حلقه ارتباطى مهمى بوده است. اين حلقه ارتباطى كه بخش شمالى و جنوبى فلات ايران را به هم متصل مى كرده به لحاظ اقتصادى در شكل گيرى شهرهاى باستانى منطقه نقش ايفا مى كرده است. به گفته مرتضوى مهمترين قسمت اين حلقه ارتباطى ميان بم پور با شهرسوخته و بم پور با جيرفت بوده است. شهر سوخته امكان ارتباط بم پور را با ديگر نقاط كشور و حتى خارج از فلات ايران و مرزها امكان پذير مى كرده و جيرفت نيز بخش ديگرى از اين نيازهاى ارتباطى را براى بم پور برطرف مى كرده است. توزى و دكاردى،  دو باستان شناس مشهورى كه در منطقه بم پور كاوش كرده اند به اين نكته اشاره كردند و معتقدند كه بم پور حلقه ارتباطى مهمى در جنوب شرق كشور بوده و نقش مهمى را در اين باره بر عهده گرفته بود. مرتضوى درباره پيشينه مطالعات باستان شناسى در بم پور مى گويد: پيش از اين بئاتريس دكاردى و توزى و همچنين اشتاين كاوش هايى را بين سال هاى ۱۹۳۰ تا ۱۹۶۰ در بم پور، دامين و خوران انجام دادند كه نتايج خوبى هم از اين كاوش ها بدست آمد. من در سال ۱۳۸۱ نخستين بررسى و شناسايى منطقه را در محدوده اى حدود ۵۵ كيلومتر انجام دادم. پس از آن مهدى رهبر كاوش هايى را در منطقه بم پور آغاز كرد و همچنين منصور سجادى نيز كاوش هايى را در محوطه باستانى قلعه بم پور انجام داد. آنچه تا كنون از بررسى ها و كاوش در منطقه بم پور بدست آمده گواه بر اين ادعاست كه مردمان ساكن در اين منطقه مهارت خوبى در سفا ل گرى داشته اند. از آثار بدست آمده، چه به صورت سفال و يا سنگ صابون مى توان به تشابه فرهنگى بم پور و جيرفت اشاره كرد. محوطه باستانى بم پور امروز بخش فراموش شده باستان شناسى ايران است. هرچند گاهى مرمتگران به بم پور سر مى زنند و قلعه اين منطقه باستانى را مرمت مى كنند، اما حجم عظيم اطلاعات نهفته در خاك اين منطقه مى تواند بخشى از نيازها و سؤال هاى باستان شناسى را در زمينه نخستين شهرهاى ايران باستان، پاسخگو باشد.

به منظور تكميل عمليات مرمت مسجد جامع قم در سال جارى اعتبارى معادل ۵۰۰ ميليون ريال تخصيص داده شد. رئيس سازمان ميراث فرهنگى، صنايع  دستى و گردشگرى استان قم در رابطه با اعتبارات حوزه ميراث فرهنگى در سال ۸۸ به ميراث  آريا گفت: در سال جارى اعتبارى معادل يك ميليارد و ۵۰۰ ميليون ريال براى مرمت اضطرارى ابنيه تاريخى استان در نظر گرفته شد كه با تخصيص اعتبار عمليات مرمتى برخى از ابنيه استان در دست انجام است. وى تصريح كرد: اعتبارات حوزه ميراث در بخش اعتبارات ملى در سال جارى رشد ۳۰۰ درصدى داشته است كه با اين افزايش ميزان اعتبارات پروژه هاى مرمتى استان در حوزه ميراث فرهنگى نيز افزايش پيدا كرده است. متقيان تكميل مرمت مسجد جامع قم را مهمترين پروژه حوزه مرمتى اين استان بر شمرد و تصريح كرد: مسجد جامع قم در زمره مساجد دو ايوانى با پلان مستطيل شكل است و اسكلت اصلى بنا متعلق به نيمه نخست قرن ششم هجرى قمرى است. به گفته اين مقام مسئول در سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى استان قم؛ در راستاى تكميل مرمت اين مسجد در سال جارى اعتبارى برابر ۵۰۰ ميليون ريال تخصيص داده شده است. وى همچنين به مرمت مسجد پنجعلى به عنوان يكى از مساجد قديمى قم با قدمتى بيش از ۷۰۰ سال اشاره كرد و افزود: اين مسجد نيز در محله مركزى قم قرار دارد و مرمت آن با اعتبارى بيش از ۲۵۰ ميليون ريال كه در سال ۸۷ تخصيص داده شد به پايان رسيد.

به گفته معاون حفظ احيا و ثبت آثار تاريخى سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى استان تهران، ضلع جنوب غربى مسجد ـ مدرسه شهيد مطهرى كه سال گذشته تخريب شده بود، مراحل نهايى بازسازى را پشت سر مى گذارد. محمد بيرقى در گفت وگو با ايسنا، ادامه داد: ضلع جنوب غربى اين مدرسه براساس مصوبه شوراى فنى سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى با استفاده از الگوهاى موجود درحال بازسازى است و اكنون مراحل نهايى را طى مى كند. تاق نماها در اين بخش مطابق الگوها تكرار و پنجره هاى چوبى زده مى شوند. وى تأكيد كرد: در ضلع جنوب غربى مسجد ـ مدرسه شهيد مطهرى بنايى قرار داشت كه تخريب شد، ولى به جاى آن، بناى ديگرى با رعايت ارتفاع، مصالح، فرم و معمارى بازسازى شده و كار آن روبه پايان است.وى افزود: كاربرى مكان بازسازى شده توسط مديريت مسجد ـ مدرسه شهيد مطهرى مشخص خواهد شد.

به كوشش باستان شناسان، فصل دوم كاوش و نجات بخشى گورستان گروى شهرستان رودان استان هرمزگان آغاز شد. به گزارش روابط عمومى پژوهشكده باستان شناسى؛ سرپرست هيأت كاوش و نجات بخشى گورستان گروى شهرستان رودان با بيان اين مطلب افزود: چندى پيش مراحل اوليه كاوش در اين گورستان پارتى ساسانى انجام شد. به گفته عباس نوروزى؛ برداشت ها و نقشه بردارى در اين محوطه آغاز شده است ولى فعلاً به دليل بارندگى و خطرات در جاده صعب العبور منتهى به محوطه كار تعطيل شده و تا چند روز ديگر دوباره فعاليت ها از سر خواهد گرفت.

ميناى اصفهان در نمايشگاه هنرهاى سنتى و صنايع دستى استان گيلان كه برگزار شد، خوش درخشيد. معاون هنرهاى سنتى و صنايع دستى سازمان ميراث فرهنگى،صنايع دستى و گردشگرى استان اصفهان با بيان اين مطلب به chtn، گفت: هنرمندان اين استان در رشته هاى مينا، قلم كار و قلم زنى سه غرفه را به خود اختصاص داده بودند.احمد اديب افزود: اين نمايشگاه در حاشيه دومين نمايشگاه بين المللى گردشگرى استان گيلان داير  شد. وى با اشاره به اينكه نمايشگاه بين المللى گردشگرى گيلان در قالب ۲۰۰ غرفه برپا شد، تصريح كرد: از اين تعداد ۶۰ غرفه به صنعتگران سراسر كشور اختصاص يافته بود. معاون هنرهاى سنتى و صنايع دستى سازمان ميراث فرهنگى،صنايع دستى و گردشگرى استان اصفهان افزود: ۱۵ صنعتگر از استان ميزبان نيز در اين نمايشگاه آثار خود را عرضه كردند. اديب تعداد صنعتگران شركت كننده از ساير استان ها را ۴۵ غرفه اعلام كرد و يادآور شد: همچنين هنرمندان ۱۷ استان در اين نمايشگاه حضور داشتند. معاون هنرهاى سنتى و صنايع دستى سازمان ميراث فرهنگى،صنايع دستى و گردشگرى استان اصفهان در پايان خاطرنشان كرد: اين نمايشگاه از ۱۱ تا ۱۵ آذر ماه جارى بر پا بود.

موسسه هنرهاى ديترويت آمريكا، درصدد افتتاح گالرى جديدى از هنرهاى اسلامى در ماه فوريه است. اين گالرى كه در ۲۸ ماه فوريه گشايش مى يابد آثار هنرى متعددى را از منطقه مديترانه، خاورميانه، آسياى مركزى و هند را از قرن هفتم تا اوايل قرن بيستم ميلادى به نمايش مى گذارد. اين گالرى بخشى از پروژه شش ساله و ۱۵۸ ميليون دلارى مرمت و بازسازى موزه هنرهاى ديترويت است كه در سال ۲۰۰۷ به پايان رسيده بود اما به دليل مشكلات مالى افتتاح و گشايش آن به تاخير افتاد. به گزارش ميراث آريا، به گفته مسئولان موزه مجموعه هاى هنرى كه از۹ كلكسيون عمومى و خصوصى به امانت گرفته شده اند در فضايى بزرگتر از پيش به نمايش در خواهند آمد. گفتنى است موسسه هنرهاى ديترويت از دهه نود تاكنون به جمع آورى مجموعه هاى هنرى اسلامى مى پردازد.

كشف قبرى دسته جمعى، متعلق به قرن شانزدهم، در شهر مكزيكوسيتى، مدارك جديدى از حمله اسپانيايى ها به آمريكاى جنوبى كه منجر به كشته شدن ميليون ها انسان شده بود را به تصوير كشيد. اين قبر دسته جمعى كه به صورت اتفاقى حين عمليات كشف يك كاخ قديمى در منطقه تلاتلوكو(Tlateloco) مكزيك به دست آمد ۴۹ اسكلت، كه به صورت كاملا رسمى دفن شده بودند را در خود جاى داده بود. اين كاخ قديمى كه به گفته باستان شناسان توسط آزتك ها در سال ۱۳۰۰ ميلادى بنا شده بود مقر حكومتى مهاجمان اسپانيايى در سال ۱۵۲۱ پس از فتح مكزيك شد. سالوادور گليم،سرپرست تيم باستان شناسى گفت: به احتمال فراوان اجساد اين قبر را بوميان منطقه كه بر اثر حمله اسپانيايى ها يا شيوع يك بيمارى خطرناك جان داده بودند تشكيل مى دهند. وى افزود: بسيارى از آزتك ها در زمان حمله اسپانيايى ها كشته شدند و ميليون ها تن ديگر نيز به سبب شيوع چهار ساله يك بيمارى خطرناك جان داده بودند. مرضى كه از سال ۱۵۴۵ آغاز و پس از گذشت چهار سال ۸۰ درصد از جمعيت اين كشور را از بين برد. گليم با اشاره به نحوه دفن شدن اجساد خاطرنشان كرد: اين قبر كه ابعاد آن ۴ در ۱۰ متر است با ديگر قبرهاى دسته جمعى كشف شده در اين منطقه به دليل نوع دفن اجساد، متفاوت بوده واز سنت مسيحيان آن دوره تبعيت مى كند. اين باستان شناس مكزيكى افزود: اگر چه اين منطقه قبرى دسته جمعى است، اما اجساد آن با دقت و احترام خاصى دفن شده اند.

ديرينه شناسان موفق به كشف دايناسور عظيم الجثه اى با قدمت ۱۹۵ ميليون سال در آفريقاى جنوبى شدند. اين دايناسور كه متعلق به گونه جديدى از دايناسورهاى اين منطقه بوده، شش متر طول، دو متر ارتفاع و ۵۰۰ تن وزن داشته و به گفته دانشمندان برخى از نمونه هاى آن حتى به طول ۳۰ متر نيز مى رسيدند. اين دايناسور ۲۳ فوتى، از سر كوچكى برخوردار بوده و با پاهاى عقب حركت مى كرده است ولى قابليت حركت با چهار پاى خود را نيز دارا بود. به گزارش chtn، اين دايناسور كه به گفته ديرينه شناسان گونه اى ناشناخته از موجودات ماقبل تاريخ قاره آفريقا است، اطلاعات كامل ترى از نحوه شكل گيرى حيوانات عظيم الجثه را در اختيار دانشمندان قرار خواهد داد.